Connect with us
Advertisement
Advertisement

Cymraeg

Mae Ras Yr Iaith yn Ôl!

Published

on

WELSH123CYNHELIR ail Ras yr Iaith  rhwng 6 a 8 Gorffennaf 2016lle bydd  pobl Cymru yn rhedeg drwy 25 tref a  phentref rhwng Bangor a Llandeilo, o’r  Gogledd i’rDe, gan uno’n gwlad gyda  Baton yr Iaith.  Ar ddydd Iau, 7 Gorffennaf 2016,  bydd Ras yr Iaith2016 yn rhedeg drwy  Geredigion gan roi’r cyfle ibawb ddathlu’r  iaith drwy fod yn rhan o ras hwyl gyfnewid.  Nid ras i athletwyr yw Ras yr Iaith  ond ras dros y Gymraeg gan bobl Cymru.

Cynhaliwyd y Ras gyntaf yn 2014, gyda’i  phwrpas i ddathlu’r Gymraeg, codi  ymwybyddiaeth o’r iaith, a dangos i’r  byd fod cefnogaeth i’r Gymraeg ar lawr  gwlad. Cofiwch, mae’n agored i bawb –  siaradwyr rhugl, dysgwyr a phawb sy’n  cefnogi’r iaith.  Dywedodd Arweinydd Cyngor Sir  Ceredigion, y Cynghorydd Ellen ap  Gwynn, “Mae Cyngor Sir Ceredigion yn  awyddus iawn i fod yn rhan o Ras yrIaith  eleni, yn enwedig yn dilyn llwyddiant  ysgubol yras yn 2014. Cydlynir llwybrau  Ceredigion gan Cered, ein Menter Iaith  ni, sydd â rhwydwaith o grwpiau ac  arbenigedd mewn cysylltu gyda phobl  o bob cefndir. Mae’n gyfle i dynnu ein  cymunedau ynghyd i hybu, hyrwyddo a  dathlu’r Gymraeg mewn modd hwyliog  sy’n agored i bawb.

Bydd llwyddiant  y ras yn dangos brwdfrydedd trigolion  Ceredigion i weld ffyniant yn ein  cymunedau a’r iaith Gymraeg.”  Bydd y baton, sydd wedi cael  ei gerfio’n arbennig i’rras, yn cael ei  drosglwyddo o law i law, wrth i redwyr  ddangos eu cefnogaeth i’r iaith. Bydd  unigolion, teuluoedd, busnesau a chlybiau  lleol, sefydliadau ac ysgolion yn noddi ac  yn rhedeg 1 cilomedr gan gario baton. Gall  holl ddisgyblion yr ysgol neu holl aelodau  tîm pêl-droed y pentref redeg yr 1 cilomedr  hwnnw.  “Mae’n amser i garedigion y Gymraeg  ddod at ei gilydd, a dangos ychydig o hwyl  dros yr iaith. ByddRas yr Iaith yn ffordd  wych i dynnu pobl at ei gilydd a dathlu ein  bod ni yma o hyd!” meddai Siôn Jobbins  sydd wedi rhedeg yn y rasus llwyddiannus  tebyg dros y Llydaweg, Gwyddeleg a  Basgeg.

Bydd y Ras yn dechrau yng  Nghanolfan y Celfyddydau Aberystwyth  ar 7 Gorffennaf am 9.15y.b. gan ymweld  â Thregaron (11.15 y.b.), Llambed (12:30  y.p.), Aberaeron (2 y.p.), Cei Newydd (3  y.p.), Llandysul (4.30 y.p.), Castell Newydd  Emlyn (5.30 y.p.) ac Aberteifi (6.30 y.h.).  Bydd Yvonne Evans, cyflwynwraig  tywydd S4C yn rhedeg cymal Aberaeron  a Tommo, cyflwynydd Radio Cymru yn  rhedeg cymal Aberteifi. Bydd y ras yn  gorffen yng Nghastell Aberteifi, lle bydd  cyfle i chi ymuno. Cynhelir digwyddiad  i ddathlu diwedd y ras yng Ngheredigion  yng Nghastell Aberteifi gydag arlwy o  dalent a cherddoriaeth ar eich cyfer a bydd  mynediad am ddim!

“Mae’n amser dathlu’r Gymraeg  a thynnu ynghyd pobl o bob cefndir a  diddordeb sydd yn cefnogi’r iaith– boed  nhw’n siaradwyr Cymraeg, dysgwyr neu’n  ddi-Gymraeg.” meddai Lynsey Thomas,  Rheolwr Cered, Menter Iaith Ceredigion  sy’n cydlynu’r trefniadau yn y sir.  Yn ystod y Ras yng Ngheredigion  bydd band roc ifanc a chyffrous Y Fflamau  Gwyllt o Ysgol Gynradd Rhos Helyg  yn perfformio gig awyr agored tu allan  i’rTalbot yn Nhregaron am 11:00 y.b. cyn  i’r ras adael y dref. Bydd adloniant ysgafn  yn cychwyn o flaen Neuadd y Dref yn  Aberaeron am 1:30 y.p. cyn cychwyn y ras  yno. Bydd y perfformwyr yn cynnwys Côr  Ysgol Gynradd Aberaeron a Dawnswyr  Gwerin Ysgol Gyfun Aberaeron.  Recordiwyd cân yn arbennig ar  gyfer Ras yr Iaitheleni gan Dewi Pws.

Fe hefyd fydd yn sylwebu ar hyd y ras  gan annog rhedwyr a chefnogwyr i gael  hwyl. Llysgenhadon y Ras eleni yw  Lowri Morgan, Angharad Mair ac Owain  Gwynedd.  Yn ogystal â’r uchod, bydd  digwyddiadau yn cael eu cynnal o  gwmpas y Ras. Ar nos Fercher, 6  Gorffennaf, cynhelir ‘Noson Lles i Bawb’  yn y Bandstand yn Aberystwyth. Bydd y  digwyddiad hwn yn cynnwys sgwrs wedi’i  gadeirio gan Deian Creunant yng nghwmni  Owain Gwynedd sy’n gyflwynydd S4C a  dyfarnwr, Steffan Hughes sy’n dywysydd  Paralympaidd, a’r rhedwr profiadol Dic  Evans, a fydd yn rhedeg Ras yr Iaith eleni  o’rGogledd i’r De.

Bydd y digwyddiad  hefyd yn cynnwys sesiwn cadw’n heini  gyda Bridget James er mwyn paratoi pawb  ar gyfer y Ras ar y diwrnod canlynol.  Mae cyfle i bawb fod yn rhan o’r  Ras, un ai trwy redeg, noddi, neu gefnogi  – does dim esgus i beidio â bod yn rhan o’r  dathliad gwych hwn o’r iaith. Os ydych yn  awyddus i fod yn rhan o fwrlwm y Ras,  cysylltwch â Cered am fwy o wybodaeth  arcered@ceredigion.gov.uk.  Am fwy o wybodaeth am Ras yr Iaith,  ewch i http://rasyriaith.cymru

 

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Cymraeg

Prifysgol Aberystwyth yn noddi Penwythnos Mawr Pride Cymru

Published

on

Prifysgol Aberystwyth yw un o brif noddwyr Penwythnos Mawr Pride Cymru sy’n cael ei gynnal yng Nghaerdydd ar 23 – 25 Awst 2019.
Dyma’r bedwaredd flwyddyn i’r Brifysgol, a gafodd ei chynnwys ymhlith 100 cyflogwr gorau’r DU am gynhwysoldeb yn y gweithle gan Fynegai Cydraddoldeb yn y Gweithle Stonewall, noddi’r digwyddiad.
Mae presenoldeb y Brifysgol yn Pride Cymru yn rhan o raglen lawn o ddigwyddiadau drwy’r flwyddyn sy’n ymwneud â rhwydwaith LGBTA Enfys Aber.
Mae gwybodaeth bellach i’w chael yn y datganiad newyddion ynghlwm neu cliciwch arlein: https://www.aber.ac.uk/cy/news/archive/2019/08/title-225387-cy.html
Continue Reading

Cymraeg

Edrych ar ochr dywyll Cymru

Published

on

YMWELD â chorneli cudd cymdeithas – dyna hanfod y gyfres S4C Ein Byd – ac weithiau dyw hi ddim yn ddarlun hardd.

Yn ystod y gyfres bresennol mae’r cyflwynydd Siôn Jenkins yn ymchwilio i bynciau dwys gan gynnwys syrjeri tramor a defnydd cyffuriau yn un o ardaloedd Cymru sydd wedi’i henwi’n un o’r ‘hotspots’ heroin gwaethaf ym Mhrydain.

A does dim dal nôl – mae Siôn, sydd yn wreiddiol o Landysilio yn Sir Benfro – yn benderfynol o daflu goleuni ar sawl ochr dywyll o fywyd yng Nghymru.

“Mae’r pethau ‘ma’n mynd ymlaen yng Nghymru, ac efallai ‘dyw pobol ddim eisiau cydnabod hynny; ond mae’n bwysig ein bod ni’n dangos y pynciau hyn, a bod pobol yn cael gwybod am eu presenoldeb yn ein cymdeithas,” meddai Siôn. “Dyw bywyd yng Nghymru ddim yn fêl i gyd a thrwy Ein Byd rwy’ eisiau dal drych i fyny ac adlewyrchu’r darlun go iawn.”

Un o gryfderau Ein Byd yw’r berthynas mae Siôn yn datblygu gyda’r bobol sy’n ymddangos yn y gyfres ac sydd ynghanol neu sydd wedi bod trwy brofiadau anodd.

Yn y bennod ‘Syrjeri Tramor’, mae Siôn yn dilyn merch sy’n mynd i Dwrci i gael llawdriniaeth BBL (Brazilian Butt Lift). Mae Siôn gyda hi cyn, yn ystod ac ar ôl y syrjeri ac o ganlyniad, mae’n cael ymatebion gonest a chignoeth am yr holl boen mae hi wedi dioddef er mwyn creu’r corff delfrydol.

Yn y bennod ‘Cyffuriau’ mae Siôn yn dilyn Meinir, menyw yn ei 50au sydd wedi bod yn gaeth i gyffuriau am bron i 20 mlynedd ac ym mhennod ‘Y Sioe Fawr’ mae Siôn yn cael cyfweliad ecsgliwsif gyda mam James Corfield a fu farw yno adeg y Sioe Frenhinol 2017.

“Mae’n well ‘da fi adeiladu perthynas gyda’r bobl rwy’n dilyn yn hytrach na jysd mynd mewn, gwneud y cyfweliad a gadael,” esboniodd Siôn. “Rwy’n berson naturiol chwilfrydig ac rwy’n hoffi cynnal sgyrsiau a dod i wybod mwy am bobl a’u straeon.”

Ond ydyw hi’n anodd gweld y bobol mae’n dod i nabod yn dioddef?

“Newyddiadurwr ydw i ond mae’n gallu bod yn anodd iawn weithiau. Gyda Meinir, er enghraifft, roedd hi’n trio mor galed i ddod dros y cyffuriau ac o’n i’n meddwl ‘dyw’r fenyw ‘ma ddim yn gallu mynd trwy fwy’. Ond bu farw ei chwaer pan oeddem yn ffilmio’r rhaglen ac mae hi mewn perygl o golli ei phresgripsiwn. Roedd un peth ar ôl y llall felly weithiau mae’n anodd peidio teimlo drostyn nhw,” meddai Siôn.

“Ond dyna sy’n wych am Ein Byd – rwy’n cael dangos emosiwn ac empathi a bod fy hun wrth ohebu.”

Un o’r pethau mwyaf anodd i Siôn oedd cyfweld a mam James Corfield. “Roedd hi’n mor annwyl a hefyd mor barod i siarad ond mae hi’n dioddef ers colli ei mab.”

Ym Mhennod 6 ar nos Iau 14 Chwefror bydd Siôn yn bwrw golwg ar y byd steroids, a’r sefyllfa yng Nghymru.

“Byddaf yn gofyn pam fod dynion ifanc yn teimlo bod angen defnyddio steroids, ydyw hi’n ddiogel, beth yw’r peryglon a hefyd sut maen nhw’n cael gafael yn y steroids,” esboniodd Siôn.

“Mae steroids wedi bod o gwmpas am dipyn – ond mae’r defnydd wedi cynyddu yn ddiweddar ym myd rygbi – mae wedi troi mewn i gamp mor gorfforol. Felly mae cymryd steroids wedi troi mewn i rywbeth naturiol i ddynion ifanc i’w wneud.

“Mae’r steroids yn rhoi mantais iddyn nhw yn y gamp ond maen nhw’n dod yn ddibynnol ar y steroids ac mae sgil-effeithiau hirdymor o ganlyniad. Mae unigolyn o Sir Benfro yn sôn am ei brofiadau gyda steroids ac mae e wedi bron colli popeth oherwydd steroids – ei wraig, ei dy – roedd e bron lladd ei hunan.”

Mae Siôn yn falch iawn o Ein Byd a’r hyn mae’r gyfres wedi ei chyflawni. “Rwy’n meddwl bod Ein Byd yn cynnig rhywbeth ffres a newydd ac rwy’ wrth fy modd yn gweithio ar y gyfres,” meddai Siôn.

Continue Reading

Cymraeg

Mae treth newydd yn cefnogi prosiectau amgylcheddol

Published

on

MAE PROSIECTAU, fel gwelliannau i fannau gwyrdd lleol, ardal addysgol awyr agored i blant a rhaglenni cadwraeth i ddiogelu anifeiliaid a phlanhigion prin, ar fin elwa ar fwy na £1miliwn oddi wrth Gynllun Cymunedol Treth Gwarediadau Tirlenwi (LDTCS) Llywodraeth Cymru.

Rhaglen ariannu newydd yw’r cynllun sy’n cael ei reoli gan Gyngor Gweithredu Gwirfoddol Cymru (WCVA).

Bydd grantiau’n cael eu rhoi i gyfanswm o 27 o brosiectau ledled Cymru yn rownd ariannu gyntaf y cynllun.

Gwnaeth Llywodraeth Cymru greu’r cynllun i gefnogi cymunedau lleol a phrosiectau amgylcheddol mewn ardaloedd y mae safleoedd tirlenwi wedi effeithio arnyn nhw. Treth Gwarediadau Tirlenwi (LDT) newydd Cymru, a gymerodd le Treth Tirlenwi’r DU ym mis Ebrill 2018, fydd yn talu amdano.

Mae’r LDT yn dreth ar yr hyn y ceir gwared arno mewn safleoedd tirlenwi a chaiff ei chodi yn ôl pwysau’r gwastraff.

Dyma’r tro i cyntaf i arian o’r Dreth Gwarediadau Tirlenwi gael ei ddefnyddio i gefnogi cynllun ariannu penodol Gymreig.

Bydd hyd at £50,000 yr un ar gael i helpu prosiectau llwyddiannus sy’n ymdrin â’r amgylchedd, natur, ailddefnyddio, bioamrywiaeth a rheoli gwastraff.

Dyma rai o’r prosiectau fydd yn cael arian:
Pembrokeshire Remakery – £49,900 i helpu prosiect cymunedol sy’n ailaddysgu’r gymuned sut i atgyweirio a thrwsio a chyfrannu at leihau’r gwastraff sy’n mynd i domennydd sbwriel.

Canolfan Teuluoedd y Betws, Sir Gaerfyrddin – £8,000 i brosiect i wella safle awyr agored lle gall rheini a’u plant ddysgu sut i arddio, tyfu eu bwyd eu hunain a gwneud mwy o weithgarwch corfforol.

Ysgol y Lawnt, Caerffili – £10,600 i gefnogi prosiect i weddnewid tir yr ysgol o fod yn goedlan brysgwydd wyllt a segur yn safle ar gyfer gweithgareddau ac addysg awyr agored fydd yn gwella lles disgyblion a bioamrywiaeth.

Menter Môn – £49,900 i gefnogi prosiect sy’n mynd i’r afael â’r minc ar Ynys Môn a’i fygythiad i fioamrywiaeth yr ynys. O wneud dim, gallai’r ysglyfaethwr estron hwn ddifa llygod y dŵr a rhydyddion yr ynys.

Ymddiriedolaeth Natur Vincent yn y Gogledd – £49,900 ar gyfer prosiect sy’n gweithio gyda chymunedau lleol ac yn hyfforddi gwirfoddolwyr newydd i helpu’r boblogaeth o felaod i ymadfer ac i oroesi yn y tymor hir.

Mae ceisiadau ar gyfer yr ail rownd ariannu newydd gau. Ond caiff dwy rownd ariannu eu cynnal bob blwyddyn. Roedd yr ail rownd ariannu’n gwahodd prosiectau o arwyddocâd cenedlaethol sy’n costio rhwng £50,000 a £250,000 i ymgeisio.

Roedd Gweinidog yr Amgylchedd, Ynni a Materion Gwledig, Lesley Griffiths, yn uchel ei chlod o’r cynllun a dywedodd y byddai’n arwain at nifer o fuddiannau amgylcheddol ehangach: “Rwy wrth fy modd bod y Dreth Gwarediadau Tirlenwi wedi helpu 27 o brosiectau gyda rhagor na £1miliwn trwy Gynllun Cymunedol newydd y Dreth Gwarediadau Tirlenwi.

“Daw’r prosiectau hyn â manteision mawr i gymunedau, yr amgylchedd a natur a bydd eu heffaith yn para am genedlaethau.”

Dywedodd Rebecca Evans, y Gweinidog Cyllid a’r Trefnydd: “Gyda heriau Brexit ar ein gwarthaf, mae’n bwysicach nag erioed ein bod yn manteisio ar bob cyfle i ariannu prosiectau ymarferol sy’n dod â budd i’r bobl.

“Hoffwn ddymuno pob lwc i bawb sy’n gwneud cais yn y rownd nesaf.”

Dywedodd Ruth Marks, Prif Weithredwr WCVA: “Mae’r ymgeiswyr llwyddiannus yn cynrychioli amrywiaeth gyffrous o brosiectau o bob rhan o’r wlad. O weithredu i wella cyfleusterau cymunedol lleol, gwella’r amgylchedd naturiol a lleihau gwastraff, caiff y prosiectau hyn effaith ardderchog yng Nghymru.

“Gwnaeth y rownd gyntaf ennyn llawer iawn o ddiddordeb ac mae WCVA yn falch o gael gweithio gyda Llywodraeth Cymru a’n partneriaid yn y Cynghorau Gwirfoddol Sirol i roi’r cynllun hwn ar waith.”

Continue Reading

Popular This Week