Connect with us
Advertisement
Advertisement

Cymraeg

Cyfweliad gyda Fflur Dafydd

Published

on

screen-shot-2016-11-29-at-11-54-15NOFELYDD, cerddor ac ysgrifennydd creadigol o Gaerfyrddin yw Fflur Dafydd.

Yn 2005 cafodd ei nofel gyntaf ‘Lliwiau Liw Nos’ ei chyhoeddi, ac chafodd ei ail nofel ‘Antyniad’ ennill y fedal Ryddiaith yn Eisteddfod 2006 a cafodd ei drydydd nofel ‘Y Llyfrgell’ gwobr ‘goffa Daniel Owen’ yn yr Eisteddfod yn 2009. Mae yn ysgrifennu nofelau yng Nghymraeg a Saesneg.

Astudiodd am MA ym Mhrifysgol East Anglia (UEA) a PHD o Brifysgol Bangor lle ymchwiliodd waith y bardd, R.S.Thomas. Mae yn darlithio, ysgrifennu creadigol, ym Mhrifysgol Abertawe.

Yn ddiweddar mae wedi ysgrifennu y gyfres ddrama Parch. Cawsom sgwrs efo Fflur i siarad am ei gyrfa, lle mae’n cael yr ysbrydoliaeth am ei nofelau a cherddoriaeth am y Parch.

Yn ystod ei gyrfa mae wedi ysgrifennu nifer o bethau gwahanol ar gyfer llwyfannau wahanol, a dywedodd: “Erbyn hyn dwi’n meddwl bo fi yn gweithio ar draws gwahanol blatfformau fel awdur ac yn mwynhau gwneud hynny.’

Mae’r broses o ysgrifennu cerddoriaeth a nofelau yn wahanol iawn, eglurodd Fflur i ysgrifennu cerddoriaeth maent yn gweithio ar y gerddoriaeth a’r melodïau a chordiau: “Mae’r gerddoriaeth wastad yn dod yn gyntaf yn hytrach na’r geiriau. Mae geiriau yn dod ymhell wedyn.”

I ysgrifennu nofel, maent yn arafu’r broses ar lyfr maent yn ysgrifennu ar hyn o bryd, dywedodd: “Erbyn hyn dwi’n arafu’r broses y weithred o ysgrifennu nofel achos dwi’n meddwl bod y nofel dwi wedi bod yn gweithio arni ar hyn o bryd yn mynd i fod yn well os dwi just yn cymryd yr amser, hyd yn od os maen cymryd blynyddoedd, dwi’n araf yn y ffordd rwyf yn ysgrifennu ar y funud a dwi’n meddwl y peth fwyaf call yw peidiwch rhuthro i ysgrifenni nofel.”

Eglurodd Fflur y broses o ysgrifenni nofel: “Dwi wedi tueddu yn y gorffennol i ysgrifennu nofelau yn gyflym iawn ar gyfer cystadlaethau neu ‘deadline’ eitha llym a dwi yn y broses nawr o ysgrifennu nofel sydd wedi cymryd yn hir iawn. Dwi wedi bod yn meddwl amdani ers ddeg mlynedd…ar rhan y broses o ysgrifennu nofel rwy’n triol storio weithiau gyntaf ac yna fyddai’n gweithio’r nofel mas yn ymhen gyntaf cyn fy mhad ysgrifennu i yn dechrau ar bapur.”

Am ysbrydoliaeth, mae Fflur yn cael ei hysbrydoliaeth gan gymysgedd o bethau a bywyd go iawn yn dod mewn i’r gymysgedd, eglurodd: “Maen gymysgedd o bethau, dwi’n meddwl straeon go iawn, mae rheini yn ysbrydoli, mae na bethau yn digwydd trwy’r adeg dwi’n meddwl trwy fywyd sydd yn fwy absẃrd, na bydda rhywun yn credu. A hefyd themâu sydd yn ym mhoeni, mae rheini yn gyrru i fi, i drial ysgrifennu achos mae gennyf diddordeb yn sut mae’r cof yn gweithio a sut mae’r cof yn effeithio ar ein bywydau ni, a hanes teuluoedd, a pherthynas rhieni a’i plant, mae pethau bach fel na, a sut mae’r iaith Gymraeg yn datblygu, beth yw hunaniaeth? Rhywun sy’n siarad Cymraeg? Mae’r oll bethau hyn, mae’r themâu hynny mewn ffordd yn fy mhoeni i ac yn chwarae ar fy meddwl, a wedyn dwi’n trio meddwl am ffyrdd o ddwyn nhw mewn stori ond hefyd mae ffilmiau yn creu argraff aranai yn aml iawn, delweddau gweledol chryf, dwi’n gweld nhw ar y sgrin, mae rheini yn bwydo mewn i nofelau hefyd.”

Pan roedd yn ifanc, roedd yn darllen pob llyfr roedd yn gallu, fel Enid Blyton. Yn yr iaith Saesneg mae’n darllen llawer o nofelau Ian McEwan.

Gan ei bod yn ysgrifennu yn y ddwy iaith, yn y Gymraeg mae na fwy o gysylltiad emosiynol ac maent yn arbrofi efo’r iaith, eglurodd hon: “Maen eitha gwahanol achos pan dwi’n ysgrifenni yn Gymraeg, dwi’n meddwl rwyf yn fwy ymwybodol o eisiau arbrofi gyda iaith a gwneud pethau gwahanol gyda’r iaith, a bod yn mwy dyfeisgar a gwthio’r iaith ymlaen ychydig. Pan dwi’n sgwenni yn Saesneg dwi’n mynd i’r gwrthwyneb, dwi’n trio tynnu pethau i nol a bod yn symlech. Dwi’n meddwl bod yr iaith Gymraeg i fi yn fwy emosiynol a mae’n iaith Saesneg falle yn fwy clir a phwrpasol, felly dwi’n sgwenni gwahanol fath o stori, pan rwyf yn sgwenni yn y ddwy iaith.”

Nid yw Fflur yn meddwl am y darllenwyr pan mae’n ysgrifennu ei nofelau: “Pan dwi’n sgwenni nofel dwi byth yn meddwl am y gynulleidfa, dwi’n meddwl am beth dwi eisiau sgwenni a beth dwi eisiau dweud y stori, y stori ei hun i’w hadrodd a gwirionedd fi yw’r nofel, dwi ddim yn meddwl am beth mae’r darllenwyr eisiau.” Ond mae ysgrifennu ar gyfer teledu neu ffilm yn broses hollol wahanol eto ac mae rhaid meddwl am y gynulleidfa: “Pan dwi’n sgwenni i deledi neu ffilm, maen hollol i’r gwrthwyneb, fi’n gorfod meddwl am bob cam o’r ffordd, sut mae’r gynulleidfa yn mynd i deimlo, beth mae nhw yn meddwl beth sy’n mynd i digwydd nesaf a wedyn ti’n trio newid e i beth ti’n meddwl mae nhw’n meddwl . Fi’n credu bod teledu a ffilm lot mwy o gyfrwng y gynulleidfa. Lle mae nofel yn llais personol ti a dwi’n triol sgwenni beth sy’n wir i fi yn hytrach na beth mae pobol eisiau ei darllen.”

Gofynnais i Fflur os bydd yn ymchwilio i genres gwahanol am ei gwaith ysgrifennu: “Fi’n credu bod y genre rwyf yn denu at yw Thriller, felly ma pob un peth dwi wedi ysgrifennu mewn ffordd wedi cael rhyw elfen o Thriller, neu rhywbeth tywyll, comedi tywyll. Dwi fili gweld fy hunain yn mynd yn orfodol i genres eraill.

Efo’i cerddoriaeth mae wedi cyhoeddi pedwar albwm ac yn 2010 cafodd y teitl ‘Artist Benywaidd Y Flwyddyn’ yn Ngwobrau Roc a Pop Radio Cymru a maent yn gobeithio rhyddhau albwm newydd o fewn y ddwy flynedd nesaf.

Mae cerddoriaeth wedi bod yn rhan fawr o’i phlentyndod: “Dwi wedi bod yn gwrando ar gerddoriaeth erioed, ers o ni’n fach a phan o ni’n blentyn, o ni yn obsesiynol am ganeuon ac yn dysgu pob curiad, pob gair ac yn hoffi creu caneuon yn huan ond dwi’n meddwl dyna yn sicr beth sy’n gwneud i fi drial creu cerddoriaeth yw bod fi’n caru’r gerddoriaeth, beth dwi’n clywed, felly does na ddim mwy ysbrydoliaeth na hynny.”

Yn siarad am ei cherddoriaeth diweddar esboniodd ei bod wedi rhyddhau can yn ddiweddar ar gyfer elusen: “Rwyf wedi rhyddhau un gan yn ddiweddar ar yr albwm ‘More in Common’ sydd yn codi arian am yr elusen ‘Hope not Hate’ a gwnes i recordio’r trac hyn cwpl o wythnosau yn ôl a wnaethom ni godi awch mawr ynddi i recordio mwy o ganeuon.”

Cafodd y gyfres poblogaidd ‘Parch’ ei ysgrifennu gan Fflur ac eglurodd pa fath o broses oedd e i ysgrifennu: “Achos chi’n gorfod gweithio gyda chynhyrchydd a cyfarwyddwr a golygydd sgript , felly chi’n sgwenni un drafft, a wedyn wrth gwrs chi’n cael tri set o nodiadau, chi’n sgwenni draft arall, wedyn chi’n cael set mwy o nodiadau, a mae pob un pennod o parch, wedi mynd trwy rhyw saith neu wyth drafft cyn cyrraedd y peth gorffenedig, felly dwi’n meddwl bod chi’n gorfod derbyn gyda teledu, bod chi yn gorfod newid eich stori tro ar ôl tro ar ôl tro, iddo fe wella cyn iddo fe fod mor dda a allai fod. Mae’n broses fwy anodd dwi’n meddwl yn bersonol o rhan, eich gwaith chi, a disgyblaeth ond ar y llaw arall pan chi’n dechrau gweithio gydag actorion a chi’n dechrau gweld y cynhyrchiad yn dod at ei gilydd, maen llawer mwy cyffroes na sgwenni nofel achos mae eich cymeriadau chi yn troi mewn i bobol go iawn.”

Ar gyfer ei chymeriadau yn Parch, eglurodd Fflur ei bod yn ysgrifennu synopsis ac yn siarad efo’r actorion i ddod i nabod nhw ar gyfer datblygu ei cymeriadau: “Nes i ysgrifennu synopsis i ddisgrifio y cymeriad Myfanwy a gan gastio Carys Eleri, a wedyn wnes i siarad mwy efo Carys i ddod i nabod hi yn well, a dechrau meddwl am pa fath o gymeriad allai hi fod yn seiliedig hefyd a’r math o actores yw Carys.” Wrth wneud hyn gwnaeth popeth ddod at ei gilydd a gwnaeth datblygu’r sgript i weithio efo’r actorion.

Pan gofynnodd am drydydd gyfres o Parch dywedodd: “Ni’n gobeithio byddwn yn datblygu trydydd cyfres ar hyn o bryd.”

Ysgrifennodd hi y ffilm Y Llyfrgell ac mae wedi cael ei enwebi am ‘Debut Screenplay’ yn y British Independent Film Awards: “Mae’r ffilm Y Llyfrgell newydd fod yn sinemâu, a mae’r ffilm wedi cael ei anweddi ar gyfer gwobrau yng ngŵyl ffilm Caeredin a gŵyl ffilm Waldenburg yn yr Almaen a ni’n gobeithio bydd y ffilm yn teithio ym mhellach dros y mis neu ddau nesa i wledydd eraill. Rwyf wedi cael enwebiad, y British Independent Film Awards ar gyfer ‘Debut Screenplay’.”

Eglurodd y broses o beth wnaeth i gael y ffilm i weithio ac beth sydd angen i’w wneud: “Gwnaeth y ffilm fynd drwy rhyw 50 neu 60 draft a gyda ffilm chi’n cael llawer o bobol wahanol i ariannu’r ffilm. Mae pob ariannwr yn credi rhywbeth gwahanol ynglŷn a beth ddylai’r stori fod, felly mae rhaid i chi fod yn eitha parod i dderbyn beirniadai i newid eich meddwl ynglŷn a beth ddylai’r stori fod. Gwnaeth cymryd chwech blynedd i fi, i orffen y ffilm, o’r dechrau i’r diwedd, mynd trwy lot o ffyrdd gwahanol o ddweud y stori ond fi’n credi beth syn dda ym myd ffilm os i chi yn gallu cael gafael mewn cynhyrchydd neu gyfarwyddwr da sydd yn fodlon gweithio’n agos gyda chi achos wedyn chi’n teimlo bod chi’n dîm a bod y person yna yn credu yn eich gweledigaeth chi a bod nhw eisiau i’r ffilm fod yn beth i chi eisiau iddo fod.”

Rhoddodd ychydig o gyngor i bobl sydd yn ysgrifennu llawn amser: “Mae rhaid i chi fod yn barod i weithio ar draws blatfformau gwahanol os i chi eisiau fod yn awdur llawn amser achos nes i ddechrau ysgrifenni rhyddiaith a mae rhyddiaith yn broses araf, felly pan wnes i ddechrau ysgrifennu am sgrin ar gyfer teledu dwi’n teimlo bod fi mor brysur bo rhaid i fi sgwenni bob dydd a mae hynna ymarfer da iawn, i unrhyw awdur, i sgwenni bob dydd. Nes i hefyd dechrau fel newyddiadurwraig yn ysgrifennu erthyglau i’r Big Issue, ac ar gyfer papurau. Mae’n dda os i chi gallu gwneud tymer bach o pob peth.”

Gan bod cymdeithas wedi newid a mae technoleg wedi cael dylanwad ar y ffordd rydym yn darllen llyfrau ond mae Fflur yn annog ei phlant i ddarllen a maent yn mwynhau darllen, dywedodd: “Dwi’n annog y merched i eistedd lawr gyda llyfr a mwynhau creu straeon eu hunain. Mae’n bwysig iawn ein bod yn dal yn rhoi mwynhad i blant bach o ddal llyfr yn ei llaw nhw a bod yn gyffroes am lyfrau. Dwi’n meddwl mae rhaid i ni annog plant i ddechrau’n araf gyda darllen.”

Yn y dyfodol maent yn gobeithio datblygu ffilm arall efo Euros Lyn a ysgrifennu nofel arall a hefyd i ysgrifennu drama lwyfan a mae’n datblygu syniadau ar y funud.

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Cymraeg

Hwyl hanner tymor yn dechrau wrth i’r Parc Cenedlaethol agor

Published

on

Wrth i Sir Benfro ddod allan o’r cyfyngiadau symud ac wrth i fusnesau ddechrau ailagor, mae Awdurdod Parc Cenedlaethol Arfordir Penfro yn croesawu ymwelwyr yn ôl i Gastell Caeriw, Pentref Oes Haearn Castell Henllys ac Oriel a Chanolfan Ymwelwyr Oriel y Parc yn ystod yr hanner tymor hwn.

Gyda dewis cyffrous o weithgareddau i weddu i bob oed, a chaffis i ategu diwrnod allan, mae rhywbeth i bawb ym mhob un o atyniadau poblogaidd yr Awdurdod i ymwelwyr.

Yng Nghastell Caeriw rhwng 2 a 6 Mehefin, bydd taith ‘Horrid Histories’ yn cael ei chynnal yn rhad ac am ddim i’r genhedlaeth iau gyda straeon arswydus, chwedlau dychrynllyd ac adroddiadau anghynnes am fywyd yn y castell. Defnyddiwch eich ffôn i chwilio am ddreigiau fel rhan o’n Helfa Ddreigiau.

Daw’r Castell yn fyw unwaith eto yn y cyfnod Canoloesol ddydd Sul 30 Mai tan ddydd Mawrth 1 Mehefin gyda Bowlore yn arwain yr arddangosfeydd ymladd â chleddyfau, saethyddiaeth ac arfau, gyda thâl bychan am rai gweithgareddau.

Cyfle i fod yn ganwriad neu ryfelwr lliwgar gwyllt ar Ddiwrnod y Rhufeiniaid Rheibus ym Mhentref Oes Haearn Castell Henllys yr hanner tymor hwn.

Rhaid archebu tocynnau ar gyfer digwyddiadau ar-lein yn www.carewcastle.com. Mae’r Castell ar agor rhwng 10am a 4pm, Ystafell De Nest rhwng 11am a 4pm ac mae’r Felin Heli ar agor rhwng 11.30am a 5pm.

Am rywbeth hollol wahanol, ewch draw i Oriel a Chanolfan Ymwelwyr Oriel y Parc yn Nhyddewi, sydd ar agor ar hyn o bryd rhwng 10am a 3pm, i gael cyfle i weld arddangosfa Amgueddfa Genedlaethol Cymru am fyd rhyfeddol pryfed genwair, sy’n arddangos hyd at 6 Mehefin.

Mae’r oriel yn gartref i ddau fan arddangos a’r Tŵr Artistiaid Preswyl gydag arddangosfeydd hyfryd o dirluniau i’w mwynhau ac i’ch ysbrydoli. Ar ôl hynny, gellir ymweld â Chaffi’r Pererin, sy’n agored rhwng 10am a 3.30pm gyda seddi dan do ac yn yr awyr agored.

Mae’n werth ymweld â’r arddangosfa Vermilion fywiog gan Joy Dixon, gwaith manwl godidog Clive Gould ac Arfordir a Chefn Gwlad Sir Benfro gan Graham Brace, a’r cydweithrediad seramig crog rhwng Ian McDonald a Maria Jones. Ewch i www.orielyparc.co.uk i gael manylion arddangosfeydd a chyfleusterau.

Mae’n werth ymweld â’r oriel a’r arddangosfeydd yn Oriel y Parc yn ystod yr hanner tymor hwn. (c. Graham Brace)

Ym Mhentref Oes Haearn Castell Henllys, mae eich antur hynafol yn disgwyl amdanoch ar Ddiwrnodau Profi’r Oes Haearn rhwng dydd Sadwrn 29 Mai a dydd Llun 31 Mai a dydd Mercher 2 Mehefin a dydd Iau 4 Mehefin.

Dysgwch sut roedd pentrefwyr yn paratoi ar gyfer brwydr, beth oedden nhw’n ei fwyta, sut roedden nhw’n gwneud eu dillad a’u tai crwn. Ddydd Mawrth 1 Mehefin bydd y Rhufeiniaid Rheibus yn ymosod ar Gastell Henllys – a fyddwch chi’n ymuno â’r Lleng Rufeinig neu’n ymuno â’r Frenhines Buddug i’w herio nhw?

Hefyd yn ystod yr wythnos hanner tymor mae gweithdai Byw yn y Gwyllt, Yr Hen Geltiaid a Thecstilau Creadigol. Codir tâl bychan am ddigwyddiadau felly ewch i www.castellhenllys.com am fanylion a gwybodaeth archebu.

I’r rheini sy’n chwilio am antur awyr agored, mae dewis gwych o ddigwyddiadau i’r teulu, gan gynnwys taith gerdded Blodau Gwyllt yn Freshwater East, ddydd Mawrth 25 Mai, dau ddigwyddiad Ystlumod Ysblennydd gyda’r nos – yn Nhyddewi ddydd Sul 30 Mai ac yng Nghastell Caeriw ddydd Iau 3 Mehefin.

Mae yna hefyd daith gerdded ar Faes Tanio Castellmartin ddydd Llun 31 Mai a thaith gerdded Gymraeg yng Nghwm Gwaun ddydd Iau 2 Mehefin. Mae’n rhaid archebu lle ar gyfer y digwyddiadau hyn yn www.pembrokeshirecoast.wales/events.

Continue Reading

Cymraeg

Academyddion Aberystwyth yng Ngŵyl y Gelli

Published

on

Bydd tri academydd o Brifysgol Aberystwyth ar raglen Gŵyl y Gelli eleni, a ddarlledir am ddim ar-lein o’r Gelli Gandryll o 26 Mai tan 6 Mehefin.

Yn yr ŵyl, fe gyflwynir yr Athro Mererid Hopwood, a ymunodd â Phrifysgol Aberystwyth fel Athro’r Gymraeg ac Astudiaethau Celtaidd ym mis Ionawr 2021, yn Gymrawd Rhyngwladol newydd Cymru Greadigol Gŵyl y Gelli.  Ac fe drafodir rhai cwestiynau sy’n berthnasol iawn i’r byd sydd ohoni, yng nghyd-destun pandemig COVID-19, mewn dwy ddarlith a fydd yn cael eu traddodi gan academyddion o Aberystwyth.

Yn ei darlith ‘Women and Leadership’ am 13:00 ddydd Sadwrn 29 Mai, fe fydd y Dr Jenny Mathers o’r Adran Gwleidyddiaeth Ryngwladol yn gofyn a fyddai’r byd yn wahanol – ac yn well – pe bai mwy o fenywod yn dal yr awenau mewn safleoedd arweinyddiaeth.

Mae’r Dr Mathers yn esbonio sail ei darlith:  “Byddaf yn edrych eto ar y pwnc llosg hwn yng nghyd-destun y pandemig byd-eang. Rhywedd yw rhan o’r esboniad am y gwahaniaeth mawr rhwng profiadau COVID Seland Newydd o dan Jacinda Ardern a’r Unol Daleithiau o dan America.  Mae rhai wedi dadlau y gallasai effeithiau Argyfwng Ariannol Byd-Eang 2008 wedi’u lleddfu pe buasai mwy o fenywod wrth fyrddau rheoli’r prif sefydliadau ariannol. Ond mae arweinwyr benywaidd yn dal i fod yn gymharol brin, ac mae’r menywod sy’n arwain llywodraethau a sefydliadau drwy argyfyngau yn cael eu trin yn fwy garw na dynion mewn safleoedd cyfatebol.”
Ddydd Mercher 2 Mehefin, 13:00, bydd y Dr Siobhan Maderson, Cymrawd Ôl-Ddoethurol yr ESRC yn Adran Daearyddiaeth a Gwyddorau Daear, yn siarad am ‘The Great Reset: Co-designing an inclusive, sustainable, post-pandemic future’.

Mae’r Dr Maderson yn esbonio: “Wrth i’r rhaglen frechu at COVID-19 fynd rhagddi, mae llawer ohonom yn dechrau mentro teimlo’n obeithiol am y dyfodol, er ein bod hefyd yn ymwybodol o’r difrod cymdeithasol ac economaidd a achoswyd gan y pandemig. Yn fy narlith arall byddaf yn ystyried sut olwg allai fod yn ar y normal newydd a sut y gellir sicrhau bod yr ailgychwyn yn gweithio er lles pawb – a rhywogaethau eraill – yn yr amgylchedd ehangach. Bydd fy nghyflwyniad yn cloriannu camgymeriadau’r gorffennol, edrych ar fentrau’r presennol ac ystyried gweledigaethau llawn dewrder a dychymyg at y dyfodol.”

Bydd y ddwy ddarlith yn cael eu recordio ymlaen llaw, ac fe fydd y Doethuriaid Mathers a Maderson ill dwy ar gael wrth i’w darlithoedd gael eu darlledu a thoc wedyn i ateb cwestiynau gan y gynulleidfa yn y llif sgwrsio.

Bydd darlith yr Athro Hopwood ddydd Sul 30 Mai yn trafod sut mae’r beirdd wedi dychmygu iaith a sut mae’r dychymyg hwnnw yn ein helpu i ddeall yr elfen hanfodol hon o lenyddiaeth.

Mae’r ysgolhaig o Brifysgol Aberystwyth wedi ennill prif gystadlaethau’r Brifwyl dair gwaith, a hi oedd y fenyw gyntaf i ennill y Gadair yn yr Eisteddfod Genedlaethol, yn 2001. Mae wedi bod yn Fardd Plant Cymru ac wedi ennill gwobr Glyndŵr am ei chyfraniad at lenyddiaeth. Roedd ei chasgliad o farddoniaeth Nes Draw yn fuddugol yng nghategori barddoniaeth Llyfr y Flwyddyn yn 2016.
Dywedodd yr Athro Hopwood: “Fel Cymrawd Rhyngwladol Cymru Greadigol Gŵyl y Gelli eleni, mae’n arbennig o braf gweld yr Ŵyl yn ymestyn nid yn unig dramor ond hefyd yn nes at adref. Rwy’n edrych ymlaen yn fawr at barhau’r drafodaeth ddechreuodd llynedd am ddwyieithrwydd, gan ystyried eleni sut mae llenorion wedi dychmygu iaith ar hyd yr oesoedd.”

Ychwanegodd yr Athro Elizabeth Treasure, Is-Ganghellor Prifysgol Aberystwyth: “A ninnau’n brifysgol sydd ag enw da am ragoriaeth ein gwaith dysgu ac ymchwil, mae gennym lawer o werthoedd cyffredin â Gŵyl y Gelli – yn fan lle y gellir trin a thrafod materion pennaf yr oes.  Mae’n bleser gennym fod yn bartner i Ŵyl y Gelli, 2021, gan barhau â’n perthynas ehangach a fagwyd drwy fentrau megis Taith ‘Scribblers’ Gŵyl y Gelli, ‘Hay Levels’ a’n cynlluniau am ŵyl flynyddol ar y cyd yn yr Hen Goleg yn Aberystwyth ar ôl iddo ailagor tua diwedd 2023.”

Bydd y rhaglen ddigidol o ddigwyddiadau am ddim i Ŵyl y Gelli 2021 yn dod â llenorion a darllenwyr ynghyd am amrywiaeth o sgyrsiau, trafodaethau, gweithdai a pherfformiadau ar-lein, yn llawn ysbrydoliaeth, o ddydd Mercher 26 Mai tan ddydd Sul 6 Mehefin.  I weld y rhaglen lawn o ddigwyddiadau ac i gofrestru ar-lein yn rhad ac am ddim, gweler: www.hayfestival.com

Continue Reading

Cymraeg

Cadeirydd Newydd HCC yn Nodi Blaenoriaethau

Published

on

Yn ei chyfarfod Bwrdd cyntaf fel cadeirydd newydd Hybu Cig Cymru (HCC), mae Catherine Smith wedi nodi blaenoriaethau’r bwrdd ardoll ar gyfer y flwyddyn ariannol newydd.

Yn y cyfarfod – a gynhaliwyd yn rhithiol oherwydd cyfyngiadau COVID – croesawyd dau aelod newydd, sef Jack Evershed ac Emlyn Roberts. Cafwyd ddadansoddiad o ofynion y  defnyddwyr wrth i Brydain ddod allan o’r cyfnod clo, a chadarnhawyd blaenoriaethau’r sefydliad ar gyfer y flwyddyn i ddod.  Hwn oedd cyfarfod cyntaf y Bwrdd ers diwygio’r Ardoll Cig Coch ym mis Ebrill er mwyn rhoi gwell chwarae teg i Gymru.

Mae diwygio’r ardoll, a gyflawnwyd yn sgil y Bil Amaeth yn San Steffan a thrafodaethau rhwng y tair llywodraeth, yn golygu y caiff yr ardoll i gynhyrchwyr ar anifeiliaid sy’n cael eu magu yng Nghymru ond sy’n cael eu lladd dros y ffin ei throsglwyddo i HCC ac na fydd Cymru’n ei cholli.

Dywedodd Catherine Smith: “Roedd diwygio’r Ardoll yn hir ddisgwyliedig, a bydd yn rhoi mwy o dryloywder a thegwch i ffermwyr yma yng Nghymru.

“Mae gennym gynlluniau cyffrous ar gyfer y flwyddyn sy’n dod, pan fyddwn yn adeiladu ar y gwaith cadarnhaol iawn a wnaed gan HCC wrth ymateb yn effeithiol i heriau COVID a Brexit.

“Yn ganolog i’n cynlluniau, mae datblygu’r ymgysylltiad llwyddiannus â’r defnyddwyr a’r gwaith o adeiladu brand sydd wedi gweld cynnydd yng ngwerthiant cig coch dros y flwyddyn ddiwethaf, a Chig Oen Cymru a Chig Eidion Cymru yn cael eu gwerthu gan fwy o fân-werthwyr mawr.

“Rydym hefyd yn bwriadu gweithio’n agos â llywodraethau a’r cyrff sy’n bartneriaid i ni yn Lloegr a’r Alban i sicrhau mynediad i farchnadoedd newydd ar gyfer ein cynhyrchion ac i ddatblygu masnach.

“Yn ogystal, bydd HCC yn rhoi blaenoriaeth uchel iawn i hyrwyddo’r modd rydym yn arwain y byd o ran cynhyrchu cig oen a chig eidion yma yng Nghymru, gan adeiladu ar ein gweledigaeth, ‘Y Ffordd Gymreig’. Ar ben hyn, byddwn yn gwneud gwaith hanfodol, ochr yn ochr â phartneriaid mewn rhannau eraill o Brydain, i amddiffyn a gwella enw da ein diwydiant. Bydd yna gerrig milltir allweddol eleni – fel uwchgynhadledd COP26 yn Glasgow. Mae’n hanfodol bod y cyhoedd yn deall nad yw pob dull o ffermio ledled y byd yr un fath, a bod gennym gyfraniad cadarnhaol i’w wneud tuag at gynaliadwyedd a diogelwch bwyd yn fyd-eang.”

Continue Reading

Popular This Week