Connect with us
Advertisement
Advertisement

Cymraeg

​​Bydd cynlluniau iaith yn cael eu moderneiddio

Published

on

Alun Davies: ​'Gweithredu brys​' i gynyddu'r nifer o athrawon

MAE GWEINIDOG y Gymraeg, Alun Davies AC, wedi dweud mae Llywodraeth Cymru angen ​’addasu a moderneiddio​’ y ffordd mae addysg Gymraeg yn cael ei chynllunio, yn ôl.

Wrth siarad ar ddydd Mawrth, 10 Hydref, dywedodd Mr Davies wrth ACau: “Cefais fy siomi gan y diffyg uchelgais o fewn y cynlluniau strategol Cymraeg mewn addysg ar ddechrau’r flwyddyn, a dyna pam cafodd Aled Roberts ei benodi i gynnal adolygiad brys o’r system, ynghyd â chysylltu â’r awdurdodau lleol i drafod eu cynlluniau cyfredol.”

Mae gan awdurdodau lleol ddyletswydd statudol i baratoi a chyflwyno Cynlluniau Strategol Cymraeg mewn Addysg i Lywodraeth Cymru eu hystyried.

Adroddiad Mistar Roberts yn cynnig 18 o argymhellion ar gyfer datblygu’r cynlluniau i’r dyfodol.

Dyweddod y Gweinidog: “Mi fyddwn ni’n derbyn pob un o’r argymhellion.”

Mae adroddiad Aled hefyd yn cynnig argymhellion ar gyfer cynllunio addysg Gymraeg ar gyfer y dyfodol.

Mae’r argymhellion yn cynnwys adolygiad o amserlenni’r WESPs i gyd-fynd â rhaglenni cyfalaf Llywodraeth Cymru, yn arbennig y rhaglen ysgolion yr unfed ganrif ar hugain, ac y dylid targedu’r buddsoddiad cyfalaf er mwyn sicrhau cysylltiad rhwng rhaglenni ysgolion a chyn ysgol.

Yn ail, dylid sefydlu panel neu fwrdd er mwyn trafod a phwyso a mesur y newidiadau sydd eu hangen i’r ddeddfwriaeth a’r rheoliadau cyn iddynt gael eu cyflwyno gerbron y Cynulliad.

Yn drydedd, cryfhau’r berthynas strategol rhwng llywodraeth leol a Mudiad Meithrin er mwyn sicrhau twf ar lefel pob sir a fydd yn cyfrannu at dargedau cenedlaethol Llywodraeth Cymru ar hyd y daith at 2050. Yna, symleiddio proses categoreiddio ieithyddol ysgolion; a chynllunio a gweithredu brys er mwyn cynyddu’r nifer o athrawon sydd yn cael eu hyfforddi i addysgu yn y Gymraeg.

Wrth ymateb i gyhoeddiad Mr Davies i’r Blaid Geidwadol, dywedodd Darren Millar: “I am concerned, frankly, that the existing Welsh language impact assessments, which local authorities are required to undertake with regard to developments over a certain size, are not always looking for opportunities through their section 106 agreements to extend Welsh-medium provision in their communities.”

Diolchodd Mr Davies Mr Millar am ei ‘ymateb adeiladol’.

Dywedodd: “O ran cynlluniau datblygu lleol, yn amlwg, mae hyn yn rhywbeth sydd wedi bod yn destun dadl rhai lleol mewn gwahanol rannau o’r wlad. Yr wyf wedi cyfarfod Ysgrifennydd y Cabinet dros yr amgylchedd er mwyn trafod sut y gallwn symud y materion hyn ymlaen.

“Yr ydym yn dal i ystyried ein safbwynt ar hynny. I mi, ni welaf reswm o gwbl pam na all awdurdodau lleol sicrhau bod unrhyw ysgolion a adeiladwyd fel na all rhan o’r cytundebau 106 yn cynlluniau datblygu lleol yn sicrhau bod y Gymraeg yn rhan o hynny.”

Dywedodd Llyr Gruffudd: “Rydw i’n cytuno â chi bod yn rhaid addasu a moderneiddio nawr y ffordd rydym ni yn cynllunio.

“Rŷch chi’n berffaith iawn i ddweud nid dim ond rôl i’r Llywodraeth yw hon. Mae’r awdurdodau lleol, y byrddau llywodraethwyr, y prifathrawon, y rhieni, y plant eu hunain, a’r gymuned yn ehangach, wrth gwrs, â rôl bwysig i’w chwarae.

“Ond y Llywodraeth sydd yn gorfod dangos yr arweiniad. Mae’n rhaid i’r Llywodraeth ddangos arweiniad cryf, arweiniad dewr, arweiniad diwyro, er mwyn sicrhau bod y gweddill yn dilyn. Heb hynny, yna rydw i yn ofni y byddwn ni’n cychwyn o fan o wendid.”

Ymatebwyd mae Gweindiog: “Rwy’n credu bod angen inni gydnabod lle mae’r sefyllfa a’r cymeriad ieithyddol yn wahanol yn rhannau gwahanol o’r wlad, a dechrau drwy gydweithio â rhieni a’r cymunedau i sicrhau ein bod ni’n symud yn yr un cyfeiriad i sicrhau bod yna fwy o Gymraeg a mwy o gyfle i gael addysg drwy gyfrwng y Gymraeg ac addysg Gymraeg, ac i wneud hynny drwy gytundeb.

“Felly, yr uchelgais sydd gen i yw ein bod ni’n gallu symud ymlaen drwy gytundeb i ehangu addysg Gymraeg ym mhob un rhan o’r wlad.”

Dywedodd Mr Davies ei fod e’n derbyn hefyd bod angen ​’gweithredu brys​’ i gynyddu’r nifer o athrawon sy’n cael eu hyfforddi i addysgu yn y Gymraeg

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Cymraeg

Cymorth a chanllawiau newydd i ddarparwyr llety gwyliau yng Ngheredigion

Published

on

Mae canllawiau a chymorth newydd yn cael eu cyhoeddi yng ngoleuni newidiadau diweddar i’r cyfyngiadau a’r gorchmynion i gau darpariaethau llety gwyliau, gan fanylu ar rai eithriadau penodol.

Mae’r cyfyngiadau sydd wedi dod i rym yn sgil y coronafeirws wedi ei gwneud yn ofynnol i fusnesau sy’n darparu safleoedd a llety gwyliau yng Ngheredigion gau eu safleoedd, neu roi’r gorau i ddarparu eu gwasanaethau yn ystod yr argyfwng hwn, a hynny’n amodol ar rai eithriadau. Mae’r mathau hyn o lety gwyliau yn cynnwys safleoedd gwersylla, gwestai, llety gwely a brecwast, fflatiau gwyliau, hosteli a thai preswyl.

Mae eithriad i’r gofyniad i gau yn cynnwys pan nad oedd unigolyn, a oedd yn aros mewn llety o’r fath pan ddaeth y gofynion i rym, yn gallu dychwelyd i’w brif breswylfa, neu’n defnyddio’r llety dan sylw fel ei brif breswylfa ar y pryd. Dylai busnesau sicrhau bod yr eithriadau’n cael eu rhoi ar waith mewn modd priodol ac, os bydd amheuaeth, dylent ofyn am gyngor gan Dîm Diogelu’r Cyhoedd Cyngor Sir Ceredigion. Nid yw’r eithriad penodol hwn yn berthnasol i safleoedd gwyliau a gwersylla.

Oddi ar 24 Mawrth 2020, mae’n ofynnol i bobl sy’n gyfrifol am safleoedd gwyliau a gwersylla wneud eu gorau glas i fynnu bod unrhyw unigolyn sy’n aros ar eu safle yn gadael. Bydd yr ymdrechion hynny’n cynnwys cymryd camau cadarnhaol i ofyn i bobl adael y safle. Os na fydd y busnes yn teimlo bod yna reswm credadwy a chymhellol, sy’n seiliedig ar dystiolaeth, i bobl barhau ar y safle, yna dylai ofyn iddynt adael, neu ofyn am gyngor gan Dîm Diogelu’r Cyhoedd Cyngor Sir Ceredigion.

Efallai y bydd Cyngor Sir Ceredigion yn gofyn i fusnesau ddarparu llety i weithwyr allweddol, ac i ddibenion penodol eraill. Os gofynnir i fusnes ddarparu llety y tu hwnt i’r eithriadau uchod, yna mae’n rhaid iddo sicrhau ei fod yn cael tystysgrif eithrio gan Gyngor Sir Ceredigion yn manylu ar y diben y gall aros ar agor, ynghyd ag i ba raddau y gall wneud hynny. Gall busnesau wneud cais am dystysgrif eithrio trwy anfon cais dros e-bost at dîm Diogelu’r Cyhoedd: publicprotection@ceredigion.gov.uk, neu trwy gysylltu â Chanolfan Gyswllt Cwsmeriaid Clic Ceredigion ar 01545 570881.

Anogir unrhyw fusnes sy’n darparu llety i weithwyr allweddol ar hyn o bryd, ac nad yw’r Awdurdod wedi gofyn eto iddo aros ar agor i’r diben hwnnw, gysylltu â’r Tîm Diogelu’r Cyhoedd i gael cyngor pellach ar unwaith.

Er eglurder, oni bai bod Gweinidogion Cymru neu Awdurdod Lleol Ceredigion wedi gofyn yn benodol i fusnesau yng Ngheredigion aros ar agor, rhaid iddynt barhau AR GAU. Bydd unigolion a fydd yn gyfrifol am gynnal busnesau (gan gynnwys perchnogion a rheolwyr) yn destun camau gorfodi os na fyddant yn cydymffurfio â’r cyfyngiadau. Mae’r opsiynau posibl yn cynnwys erlyn, a allai arwain at ddirwyon diderfyn wrth gael eu heuogfarnu.

Mae’r gorchmynion cau yn berthnasol i fusnesau sy’n cynnig llety gwyliau yn unig, ac nid ydynt yn effeithio ar gartrefi a llety preifat.

Mae rhagor o wybodaeth ar gael gan Lywodraeth Cymru: https://gov.wales/coronavirus-guidance-local-authorities-and-owners-holiday-accommodation (Tudalen Saesneg yn unig).

Continue Reading

Cymraeg

Council’s budget for 2020/21 approved

Published

on

At the Council meeting on 5 March 2020, Ceredigion County Council’s service budgets for 2020/21 were approved after receiving the final settlement from Welsh Government on 25 February.

This is the best settlement for local government and the Council since 2007/08, with an increase of 4.2%. This is equivalent to an increase of £7.609m in the Council’s budget.

Ellen ap Gwynn, Leader of the Council, said: “We have had to cut £45m from our budget since 2012. Despite these enormous cuts, the Council has been able to deliver all the services it delivered before the cuts were made thanks to a dedicated workforce and some very creative and innovative ways of working. It is a welcome relief that Ceredigion will not be receiving any additional cuts from Welsh Government for 2020/21. I welcome the increase in the settlement which will help us to ensure that we can continue to provide quality services for our residents.”

Also, as part of the budget setting process, a 4% increase in the Council Tax rate was approved. Despite the increased settlement, a 4% Council Tax increase is the minimum increase that would result in a standstill budget and would mean that no further cuts will need to be made this year.

This means that Band D properties in Ceredigion will pay £1,364.82 of Council Tax each year. This is equivalent to an increase of approximately £1 per week.

The proposal was approved after the Cabinet of Ceredigion County Council recommended the increase in order to ensure that there are no further cuts to council services in the next financial year.

Councillor Gareth Lloyd, Cabinet member with responsibility for Finance and Public Protection, said: “Council Tax and business rates only make up about 29% of the council’s budget. We understand that raising council tax is unpopular but this increase in Council Tax will help to alleviate the increasing pressure placed on the budgets of different services.”

A specific formula is applied by Welsh Government to calculate the funding allocated to each Council.

Continue Reading

Cymraeg

Cyngor yn datgan argyfwng hinsawdd byd-eang

Published

on

Mae Cyngor Sir Ceredigion wedi datgan argyfwng hinsawdd byd-eang mewn cyfarfod o’r Cyngor ar 05 Mawrth 2020.

Mae’r Cyngor eisoes wedi ymrwymo i sicrhau bod Ceredigion yn awdurdod lleol carbon net sero erbyn 2030, ac i ddatblygu cynllun clir ar gyfer llwybr a fydd yn arwain at garbon sero net o fewn 12 mis.

Y Cynghorydd Ellen ap Gwynn, Arweinydd y Cyngor, gynigodd y cynnig. Meddai, “Rwy’n falch iawn bod Cyngor Sir Ceredigion wedi datgan argyfwng hinsawdd byd-eang. Rydym yn ymroddgar i ddiogelu’r amgylchedd a gwneud yr hyn a allwn i leihau ein hôl troed carbon. Rydym wedi lleihau ein hallyriadau carbon blynyddol 45% ers 2007. Mae gennym nifer o brosiectau yr ydym yn gweithio tuag atynt ar hyn o bryd i sicrhau ein bod yn lleihau ein hallyriadau carbon ymhellach fyth.”

Eiliodd y Cynghorydd Mark Strong y cynnig a dywedodd, “Mae’r datganiad yma yn cydymffurfio gydag amcanion Deddf Llesiant Cenedlaethau’r Dyfodol Llywodraeth Cymru. Wrth symud ymlaen, yr amcan yw lleihau ein defnydd carbon yn ein cartrefi a sicrhau defnydd gorau o greu egni yn lleol. Mae hyn i wneud yn siwr ein bod yn lleihau ein defnydd carbon yn sylweddol.”

Mae’r penderfyniad hwn yn cefnogi dwy o Flaenoriaethau Corfforaethol y Cyngor, sef Buddsoddi yn Nyfodol y Bobl a Hyrwyddo Cydnerthedd Amgylcheddol a Chymunedol.

Continue Reading

Popular This Week