Connect with us
Advertisement
Advertisement

Cymraeg

Plant yn cystadlu i ennill teitl Carol yr Ŵyl 2017

Published

on

Elin Fflur: "Mae'r safon yn codi o flwyddyn i flwyddyn"

MAE’R NADOLIG yn prysur agosáu ac mi fydd rhai o gorau plant Cymru yn perfformio carolau gwreiddiol yn y gobaith o gipio gwobr Carol yr Ŵyl 2017.

Mi fydd gwledd o gerddoriaeth mewn dwy raglen arbennig ar S4C (nos Fawrth, 12 a 19 Rhagfyr) wrth i gorau ysgolion cynradd berfformio carolau gwreiddiol wedi’u cyfansoddi gan eu hathrawon cerdd. Mae cyflwynydd y rhaglenni, Elin Fflur, wrth ei bodd yn gwylio’r perfformiadau.

“Dwi wir yn mwynhau gweld cymaint o ysgolion yn cystadlu ac mae’r safon yn codi o flwyddyn i flwyddyn. Mae hi’n anhygoel meddwl bod dros 100 o garolau gwreiddiol wedi eu cyfansoddi ers dechrau’r gystadleuaeth. Mae naws y rhaglenni mor Nadoligaidd ac yn cael pawb i deimlo ysbryd yr Ŵyl!” meddai’r gantores a’r gyflwynwraig o Sir Fôn.

“Mi ro’n i’n canu yng nghôr Ysgol Gynradd Llanfairpwll ac roedd fy mam yn ein harwain ar yr un cyfnod a dwi’n dal i hiraethu am hynny. Does dim byd tebyg i greu sŵn mawr melys mewn côr!”

Yr ysgolion sydd wedi cyrraedd y rownd derfynol yw: Ysgol Gymraeg Sant Curig, Y Barri; Ysgol yr Hendy, Pontarddulais; Ysgol y Graig, Llangefni; Ysgol Iolo Morganwg, Bro Morgannwg; Ysgol Y Felinheli; Ysgol Gynradd Dolau, Pontyclun; Ysgol Gynradd Dolbadarn, Caernarfon; Ysgol Gymraeg y Gaiman, Patagonia; Ysgol Rhos Helyg, Llangeitho ac Ysgol Gymraeg Aberystwyth.

Y tenor ac aelod Only Men Aloud, Steffan Rhys Hughes, a’r actores a chantores Elin Llwyd yw’r beirniaid eleni. Nhw fydd â’r dasg anodd o feirniadu’r perfformiadau a dewis y côr buddugol.

“Dwi wrth fy modd bod Ysgol y Gaiman wedi penderfynu cystadlu eleni. Es i draw i’r ysgol ym Mhatagonia ryw dair blynedd yn ôl ac mae gweld bod cyffro Carol yr Ŵyl wedi cyrraedd ochr arall y byd yn hynod o gyffrous!

“Tydi hi ddim yn gyfrinach fy mod i’n caru’r Nadolig,” meddai Elin Fflur, sydd wedi dechrau paratoi at yr Ŵyl yn barod. “Mae fy addurniadau i fyny ers canol Tachwedd a does gen i ddim cywilydd yn cyfaddef hynny!

“Fy hoff beth yw bod pawb yn cael gorffen gwaith a dod ynghyd a does dim brys ar neb i fynd i nunlle. Mae’n amser bendigedig gyda’r goleuadau lliwgar, Siôn Corn, carolau a siopa yn y ffeiriau Nadolig. Bydda i’n treulio’r Nadolig ar Ynys Môn gyda’r teulu i gyd, dwi’n methu aros!”

Cymraeg

Plufio tyrcwn, Hywel Gwynfryn a menyn mewn peiriant golchi…

Published

on

Clin Lan y Archif S4C: Beth arall mae Elis James wedi'i weld?

MAE ELIS JAMES wedi bod yn loetran ‘rownd y bac’ yn S4C, ble mae hen dapiau’r archif yn cael eu taflu. Wrth dyrchu at ei benelin yn y sgip, mae e wedi dod o hyd i ambell classic i’w rhannu gyda’r byd yn y gyfres newydd Elis James: Cic Lan yr Archif.

O wneud menyn mewn peiriant golchi, i dechnoleg ddiweddaraf ffonau symudol maint bricsen, mae Elis wedi dod o hyd i’r pethe rhyfeddaf wrth dwrio drwy archif S4C, BBC Cymru a HTV.

Technoleg sy’n cael sylw yn y bennod gynta’ ar nos Fercher, 25 Ebrill, ond does dim byd – o ffermio i chwaraeon – na neb, y tu hwnt i’w hiwmor, gan gynnwys yr Eisteddfod.

Meddai Elis, “Wrth edrych ar raglenni technoleg, ti’n chwerthin ar faint y ffonau symudol a gweld pobl yn rhyfeddu at dechnoleg oedd yn mynd i newid y byd yn 1985. Ti’n sylwi nawr fod neb wedi prynu nhw; fel y ddyfais i osgoi cheque fraud. Sa’i wedi ysgrifennu siec ers pymtheg mlynedd!

“Ti jyst yn edrych ar y rhaglenni, ac maen nhw i gyd yn addo mai fel hyn y byddwn ni’n byw yn y flwyddyn 2000. Ac, fel rhywun wnaeth fyw drwy’r flwyddyn 2000, sa’ i’n gwybod amdanoch chi, ond doedd dim fax machine symudol gyda fi!”

Mae’r gyfres wedi rhoi cyfle i Elis ehangu ei obsesiwn gyda Hywel Gwynfryn – “trysor cenedlaethol a genius” yn ôl Elis, gan fanteisio ar y cyfle i dynnu coes hefyd. A bydd ambell eicon arall, gan gynnwys Arfon Haines Davies a Sulwyn Thomas, yn cael y driniaeth ‘cic lan yr archif’ gan Elis hefyd, a hynny ar ffurf clipiau a sgetsys.

“Fi’n meddwl bod Hywel Gwynfryn yn drysor cenedlaethol,” meddai Elis. “Mae’n gweithio ar lefel hollol wahanol i bawb arall, achos wnaeth e gymaint o raglenni gwahanol. Oedd e fel utility player. Oedd S4C jyst yn towlu Hywel mewn a doedd e byth yn achwyn, byth yn conan. Ac mae e wastad yn fodlon gwneud pethau peryglus a gwneud ffŵl o’i hunan.”

Awydd Elis i ddarganfod mwy amdanom ni’r Cymry yw’r sbardun y tu ôl i’r gyfres. A drwy ddefnyddio’r archif mae e wedi creu darlun o hanner canrif o fywyd yng Nghymru, o’r digri’ i’r hollol absẃrd! Ac mae un clip wedi’i leoli yn ei filltir sgwâr ei hun yn sefyll allan fel darlun da o’r 1960au.

“Ges i real syndod faint mae bywyd wedi newid dros yr hanner canrif ddiwetha’,” meddai Elis. “Dychmygwch y 60au; Mae’r Beatles newydd ryddhau Sgt. Pepper, Bob Dylan wedi mynd yn drydanol, mae’n Summer of Love ym Mhrydain – ac mae pobol mewn clwb yng Nghroesyceiliog ger Caerfyrddin yn cwrdd i blufio tyrcwn! Ti’n sylwi cyn lleied o adloniant oedd i’w gael yng nghefn gwlad Cymru!”

Continue Reading

Cymraeg

Prif Gwnstabl yn Croesawu Gŵr o Sir Gâr i’w Brif Dîm

Published

on

Mae croeso cynnes: (Ch- Dde) Mark Collins, Richard Lewis, Darren Davies)

D​DOE cyhoeddodd Heddlu Dyfed-Powys y Prif Gwnstabl Cynorthwyol (PGC) Richard Lewis yn aelod diweddaraf eu Tîm Prif Swyddogion (ar ddydd Llun, Ebrill 16).

Mae Richard, sy’n Gymro Cymraeg o Sir Gaerfyrddin, wedi codi drwy’r rhengoedd ers ymuno â’r heddlu fel Cwnstabl 18 mlynedd yn ôl (yn 2000), ac y mae wedi gweithio fel swyddog heddlu lifrog ar draws Sir Gaerfyrddin, Ceredigion, Sir Benfro a Phowys.

Meddai’r PGC Richard Lewis: “Mae’n anrhydedd gen i gael fy mhenodi’n Brif Gwnstabl Cynorthwyol yn fy heddlu cartref.

“Rwy’n byw yn lleol ac mae gen i deulu yma, felly y mae’n bwysicach fyth i mi fy mod yn gwneud y gorau y gallaf i wasanaethu cymuned Dyfed-Powys.”

Daw ei benodiad ym mlwyddyn dathlu hanner canmlwyddiant Heddlu Dyfed-Powys, pan welir yr heddlu dan arweiniad Tîm Prif Swyddogion sydd ar y cyd â dros 50 mlynedd o wasanaeth yn Heddlu Dyfed-Powys. Mae ganddynt 80 mlynedd o brofiad yn plismona ar draws y DU.

Parhaodd: “Mae cymaint o waith da’n digwydd ar draws yr heddlu i gadw pobl yn ddiogel – rwy’n edrych ymlaen at adeiladu ar hwn fel aelod o’r Tîm Prif Swyddogion, wrth i ni anelu at ddod yn heddlu rhagorol.

“Hoffwn ddiolch i’r Prif Gwnstabl a’r Dirprwy Prif Gwnstabl am y cyfle anhygoel hwn.”

Yn 2010 treuliodd y PGC Lewis chwe mis ar Fulbright – rhaglen addysgol glodfawr – ym Mhrifysgol Talaith Pensylfania ac Adran Heddlu Efrog Newydd, lle bu’n astudio’r defnydd o daser yn UDA. Y mae hefyd yn astudio ar gyfer PhD mewn plismona cudd.

Meddai’r Prif Gwnstabl Mark Collins: “Rydw i wrth fy modd yn dyrchafu Richard i rôl y PGC. Daw â chyfoeth o brofiad o wasanaethu ein cymunedau lleol.

“Y mae’n gaffaeliad i Dîm y Prif Swyddogion. Gyda’i egni a’i ymroddiad ef does gen i ddim amheuaeth na fyddwn yn parhau ar daith gwelliant yr heddlu.”

Bydd Richard yn cychwyn yn swyddogol yn ei swydd ar Ebrill 22, 2018. Bydd yn dod yn arweinydd Cymru gyfan ar gyfer Swyddogion Cymunedol yr Heddlu (SCCH).

Continue Reading

Cymraeg

Cyllid ychwanegol i gynorthwyo Mudiad Meithrin

Published

on

Rwyf wrth fy modd felly yn cyhoeddi’r cyllid ychwanegol hwn: Meddai Eluned Morgan

DYFARNWYD miliwn o bunnoedd y flwyddyn yn ychwanegol dros y ddwy flynedd nesaf i Fudiad Meithrin, i gynorthwyo’r sefydliad i feithrin gallu ychwanegol a chyfrannu tuag at sicrhau miliwn o siaradwyr Cymraeg erbyn 2050.

Dydd Llun Ebrill 16 fe ymwelodd Gweinidog y Gymraeg a Dysgu Gydol Oes, Eluned Morgan a Chylch Meithrin Pont-y-pwl i glywed mwy am y gwaith gan Dr Gwenllian Lansdown Davies, Prif Weithredwr Mudiad Meithrin.

Bydd y sefydliad yn cael £3.031 miliwn y flwyddyn am y ddwy flwyddyn ariannol nesaf. Mae hyn yn cynnwys £2.031 miliwn o gyllid blynyddol a £1 miliwn y flwyddyn yn ychwanegol yn rhan o’r fargen rhwng Plaid Cymru a Llywodraeth Cymru ynglyn â’r gyllideb.

Bydd y cyllid ychwanegol yn caniatáu i Fudiad Meithrin:

  • gynnig cymorth ychwanegol i sefydlu lleoliadau newydd mewn mannau â blaenoriaeth ledled Cymru lle nad oes digon o ddarpariaeth cyfrwng Cymraeg
  • datblygu modelau gwahanol ar gyfer cylchoedd meithrin newydd
  • cryfhau strwythurau rhanbarthol a chenedlaethol Mudiad Meithrin i gefnogi’r cynnydd yn nifer yr aelodau.

Fel rhan o’r gwaith hwn mae Torfaen wedi’i adnabod fel un o’r ardaloedd blaenoriaeth ar gyfer datblygu darpariaeth newydd. Mae Mudiad Meithrin yn gweithio yn agos gydag awdurdodau lleol a phartneriaid eraill i sicrhau bod y lleoedd ychwanegol fydd yn cael eu datblygu dros y blynyddoedd nesaf yn cael eu targedu yn effeithiol a galluogi cymaint o blant a phosib i gychwyn ar y daith i ddwyieithrwydd.

Meddai Gweinidog y Gymraeg a Dysgu Gydol Oes, Eluned Morgan, wrth gyhoeddi’r cyllid: “Mae miliwn o siaradwyr Cymraeg erbyn 2050 yn darged uchelgeisiol iawn. Mae addysg, ac addysg y blynyddoedd cynnar yn arbennig, yn allweddol yn hyn o beth a dyna pam yr ydym wedi gosod targedau i ehangu darpariaeth cyfrwng Cymraeg trwy sefydlu 40 o gylchoedd meithrin Cymraeg ychwanegol erbyn 2021 a 150 o gylchoedd meithrin Cymraeg ychwanegol dros y degawd sydd i ddod.

“Gan mai Mudiad Meithrin yw’r arbenigwr ym maes gofal plant ac addysg y blynyddoedd cynnar yn y Gymraeg, mae gan y sefydliad gyfraniad hollbwysig i’w wneud. Rwyf wrth fy modd felly yn cyhoeddi’r cyllid ychwanegol hwn i’w gynorthwyo i gyfrannu at y targed.”

Meddai Dr Gwenllian Lansdown Davies, Prif Weithredwr Mudiad Meithrin: “Bydd buddsoddiad ariannol ychwanegol Llywodraeth Cymru yn galluogi Mudiad Meithrin i sicrhau agor Cylchoedd Meithrin a Ti a Fi o’r newydd er mwyn cyfrannu at dargedau uchelgeisiol strategaeth iaith ‘Cymraeg 2050’. Mae’r berthynas rhwng cynnydd yr iaith a gofal plant yn allweddol i lwyddiant y cynllun hwn.”

Continue Reading

Popular This Week