Connect with us
Advertisement
Advertisement

Cymraeg

Curwch Ffliw

Published

on

MAE’R YMGYRCH genedlaethol i annog pobl mewn grwpiau cymwys ledled Cymru i gael brechiad i’w gwarchod rhag y ffliw wedi lansio Dydd Llun, 2 Hydref.

Mae’r ymgyrch Curwch Ffliw, o dan arweiniad Iechyd Cyhoeddus Cymru, yn annog y rhai sydd ei angen fwyaf i gael eu gwarchod bob blwyddyn rhag y ffliw, sy’n afiechyd sy’n gallu bod yn beryglus.

Yn y grwpiau cymwys mae merched beichiog, pobl â chyflyrau iechyd tymor hir cronig, a phawb 65 oed a hŷn.

Mae plant rhwng dwy ac wyth oed yn gymwys hefyd wrth i’r rhaglen frechu ar gyfer plant gael ei hymestyn eto eleni. Pigiad bach yw’r brechiad ar gyfer oedolion, ond i blant chwistrell trwyn syml yw’r brechiad.

Gall plant rhwng dwy a thair oed dderbyn y brechiad drwy chwistrell trwyn yn eu meddygfa a bydd y rhai yn y dosbarth derbyn ac ym mlynyddoedd ysgol 1, 2, 3 a 4 yn gallu ei gael yn yr ysgol.

Mae’r Cyfarwyddwr Iechyd Cyhoeddus ar gyfer (nodwch y bwrdd iechyd), yn annog pawb cymwys i gael brechiad y ffliw.

Pwysleisiodd y Gweinidog Iechyd Cyhoeddus, Rebecca Evans AC ei bod yn hanfodol bod y rhai sy’n wynebu’r risg fwyaf yn manteisio ar y brechiad am ddim: “Mae ffliw yn gallu bod yn salwch sy’n peryglu bywyd i rai pobl sy’n wynebu risg oherwydd eu hoedran, problem iechyd sylfaenol, neu am eu bod yn feichiog. Yn anffodus, mae ffliw yn lladd pobl yng Nghymru bob blwyddyn.

“Mae ffliw yn lledaenu’n rhwydd iawn. Bydd ymestyn y rhaglen i gynnwys mwy o blant eleni’n helpu i’w gwarchod rhag dal y ffliw, a bydd hefyd yn eu hatal rhag ei ledaenu i eraill yn y gymuned sy’n agored iawn i niwed efallai. Y llynedd, roedd y brechiad i blant yn effeithiol iawn ac mae’n braf gwybod bod cymaint o bobl ifanc wedi cael eu gwarchod.

“Mae pobl yn gallu bod yn ddifrifol wael gyda’r ffliw a brechiad y ffliw yw’r ffordd orau o warchod rhagddo, felly gwnewch yn siŵr eich bod yn cael eich gwarchod yn fuan, er eich lles chi a phobl eraill.”

Er bod y rhan fwyaf o frechiadau ffliw y GIG yn cael eu rhoi mewn meddygfeydd, mae brechiadau i oedolion ar gael mewn llawer o fferyllfeydd cymunedol ledled Cymru.

Hefyd mae gan ofalwyr, gwirfoddolwyr sy’n darparu cymorth cyntaf mewn argyfwng ac Ymatebwyr Cyntaf Cymunedol hawl i gael y brechiad. Mae hefyd yn cael ei argymell i weithwyr iechyd a gofal cymdeithasol rheng flaen, i’w gwarchod hwy a’r rhai yn eu gofal. Gallant siarad â’u hadran iechyd galwedigaethol neu eu cyflogwr am ble a phryd allant gael eu brechiad.

Dywedodd Dr Richard Roberts, Pennaeth y Rhaglen Afiechydon Ataliadwy Trwy Frechu yn Iechyd Cyhoeddus Cymru: “Bob blwyddyn mae feirysau’r ffliw yn yr aer, gan wneud llawer o bobl yn sâl a bydd rhai’n wynebu sefyllfaoedd sy’n peryglu eu bywydau. Y llynedd cadarnhawyd bod gan 74 o gleifion yn unedau gofal dwys Cymru y ffliw.

“Mae feirws y ffliw’n gallu newid yn rheolaidd ac mae gwarchodaeth y brechiad yn gwanio gydag amser, felly os ydych chi mewn grŵp risg ac wedi cael y brechiad y llynedd, mae dal yn bwysig cael eich brechu eleni, fel eich bod wedi’ch gwarchod dros y gaeaf yma.

“Cael eich brechu rhag y ffliw bob blwyddyn yw’r ffordd unigol orau o warchod rhag dal neu ledaenu salwch sy’n gallu bod yn niweidiol iawn. Mae ffliw yn gallu bod yn ddifrifol iawn, hyd yn oed gyda thriniaeth – ond cael eich brechu sy’n cynnig y warchodaeth orau, felly gwnewch yn siŵr ei fod ar dop eich rhestr o bethau i’w gwneud yr hydref yma.”

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Cymraeg

Edrych ar ochr dywyll Cymru

Published

on

YMWELD â chorneli cudd cymdeithas – dyna hanfod y gyfres S4C Ein Byd – ac weithiau dyw hi ddim yn ddarlun hardd.

Yn ystod y gyfres bresennol mae’r cyflwynydd Siôn Jenkins yn ymchwilio i bynciau dwys gan gynnwys syrjeri tramor a defnydd cyffuriau yn un o ardaloedd Cymru sydd wedi’i henwi’n un o’r ‘hotspots’ heroin gwaethaf ym Mhrydain.

A does dim dal nôl – mae Siôn, sydd yn wreiddiol o Landysilio yn Sir Benfro – yn benderfynol o daflu goleuni ar sawl ochr dywyll o fywyd yng Nghymru.

“Mae’r pethau ‘ma’n mynd ymlaen yng Nghymru, ac efallai ‘dyw pobol ddim eisiau cydnabod hynny; ond mae’n bwysig ein bod ni’n dangos y pynciau hyn, a bod pobol yn cael gwybod am eu presenoldeb yn ein cymdeithas,” meddai Siôn. “Dyw bywyd yng Nghymru ddim yn fêl i gyd a thrwy Ein Byd rwy’ eisiau dal drych i fyny ac adlewyrchu’r darlun go iawn.”

Un o gryfderau Ein Byd yw’r berthynas mae Siôn yn datblygu gyda’r bobol sy’n ymddangos yn y gyfres ac sydd ynghanol neu sydd wedi bod trwy brofiadau anodd.

Yn y bennod ‘Syrjeri Tramor’, mae Siôn yn dilyn merch sy’n mynd i Dwrci i gael llawdriniaeth BBL (Brazilian Butt Lift). Mae Siôn gyda hi cyn, yn ystod ac ar ôl y syrjeri ac o ganlyniad, mae’n cael ymatebion gonest a chignoeth am yr holl boen mae hi wedi dioddef er mwyn creu’r corff delfrydol.

Yn y bennod ‘Cyffuriau’ mae Siôn yn dilyn Meinir, menyw yn ei 50au sydd wedi bod yn gaeth i gyffuriau am bron i 20 mlynedd ac ym mhennod ‘Y Sioe Fawr’ mae Siôn yn cael cyfweliad ecsgliwsif gyda mam James Corfield a fu farw yno adeg y Sioe Frenhinol 2017.

“Mae’n well ‘da fi adeiladu perthynas gyda’r bobl rwy’n dilyn yn hytrach na jysd mynd mewn, gwneud y cyfweliad a gadael,” esboniodd Siôn. “Rwy’n berson naturiol chwilfrydig ac rwy’n hoffi cynnal sgyrsiau a dod i wybod mwy am bobl a’u straeon.”

Ond ydyw hi’n anodd gweld y bobol mae’n dod i nabod yn dioddef?

“Newyddiadurwr ydw i ond mae’n gallu bod yn anodd iawn weithiau. Gyda Meinir, er enghraifft, roedd hi’n trio mor galed i ddod dros y cyffuriau ac o’n i’n meddwl ‘dyw’r fenyw ‘ma ddim yn gallu mynd trwy fwy’. Ond bu farw ei chwaer pan oeddem yn ffilmio’r rhaglen ac mae hi mewn perygl o golli ei phresgripsiwn. Roedd un peth ar ôl y llall felly weithiau mae’n anodd peidio teimlo drostyn nhw,” meddai Siôn.

“Ond dyna sy’n wych am Ein Byd – rwy’n cael dangos emosiwn ac empathi a bod fy hun wrth ohebu.”

Un o’r pethau mwyaf anodd i Siôn oedd cyfweld a mam James Corfield. “Roedd hi’n mor annwyl a hefyd mor barod i siarad ond mae hi’n dioddef ers colli ei mab.”

Ym Mhennod 6 ar nos Iau 14 Chwefror bydd Siôn yn bwrw golwg ar y byd steroids, a’r sefyllfa yng Nghymru.

“Byddaf yn gofyn pam fod dynion ifanc yn teimlo bod angen defnyddio steroids, ydyw hi’n ddiogel, beth yw’r peryglon a hefyd sut maen nhw’n cael gafael yn y steroids,” esboniodd Siôn.

“Mae steroids wedi bod o gwmpas am dipyn – ond mae’r defnydd wedi cynyddu yn ddiweddar ym myd rygbi – mae wedi troi mewn i gamp mor gorfforol. Felly mae cymryd steroids wedi troi mewn i rywbeth naturiol i ddynion ifanc i’w wneud.

“Mae’r steroids yn rhoi mantais iddyn nhw yn y gamp ond maen nhw’n dod yn ddibynnol ar y steroids ac mae sgil-effeithiau hirdymor o ganlyniad. Mae unigolyn o Sir Benfro yn sôn am ei brofiadau gyda steroids ac mae e wedi bron colli popeth oherwydd steroids – ei wraig, ei dy – roedd e bron lladd ei hunan.”

Mae Siôn yn falch iawn o Ein Byd a’r hyn mae’r gyfres wedi ei chyflawni. “Rwy’n meddwl bod Ein Byd yn cynnig rhywbeth ffres a newydd ac rwy’ wrth fy modd yn gweithio ar y gyfres,” meddai Siôn.

Continue Reading

Cymraeg

Mae treth newydd yn cefnogi prosiectau amgylcheddol

Published

on

MAE PROSIECTAU, fel gwelliannau i fannau gwyrdd lleol, ardal addysgol awyr agored i blant a rhaglenni cadwraeth i ddiogelu anifeiliaid a phlanhigion prin, ar fin elwa ar fwy na £1miliwn oddi wrth Gynllun Cymunedol Treth Gwarediadau Tirlenwi (LDTCS) Llywodraeth Cymru.

Rhaglen ariannu newydd yw’r cynllun sy’n cael ei reoli gan Gyngor Gweithredu Gwirfoddol Cymru (WCVA).

Bydd grantiau’n cael eu rhoi i gyfanswm o 27 o brosiectau ledled Cymru yn rownd ariannu gyntaf y cynllun.

Gwnaeth Llywodraeth Cymru greu’r cynllun i gefnogi cymunedau lleol a phrosiectau amgylcheddol mewn ardaloedd y mae safleoedd tirlenwi wedi effeithio arnyn nhw. Treth Gwarediadau Tirlenwi (LDT) newydd Cymru, a gymerodd le Treth Tirlenwi’r DU ym mis Ebrill 2018, fydd yn talu amdano.

Mae’r LDT yn dreth ar yr hyn y ceir gwared arno mewn safleoedd tirlenwi a chaiff ei chodi yn ôl pwysau’r gwastraff.

Dyma’r tro i cyntaf i arian o’r Dreth Gwarediadau Tirlenwi gael ei ddefnyddio i gefnogi cynllun ariannu penodol Gymreig.

Bydd hyd at £50,000 yr un ar gael i helpu prosiectau llwyddiannus sy’n ymdrin â’r amgylchedd, natur, ailddefnyddio, bioamrywiaeth a rheoli gwastraff.

Dyma rai o’r prosiectau fydd yn cael arian:
Pembrokeshire Remakery – £49,900 i helpu prosiect cymunedol sy’n ailaddysgu’r gymuned sut i atgyweirio a thrwsio a chyfrannu at leihau’r gwastraff sy’n mynd i domennydd sbwriel.

Canolfan Teuluoedd y Betws, Sir Gaerfyrddin – £8,000 i brosiect i wella safle awyr agored lle gall rheini a’u plant ddysgu sut i arddio, tyfu eu bwyd eu hunain a gwneud mwy o weithgarwch corfforol.

Ysgol y Lawnt, Caerffili – £10,600 i gefnogi prosiect i weddnewid tir yr ysgol o fod yn goedlan brysgwydd wyllt a segur yn safle ar gyfer gweithgareddau ac addysg awyr agored fydd yn gwella lles disgyblion a bioamrywiaeth.

Menter Môn – £49,900 i gefnogi prosiect sy’n mynd i’r afael â’r minc ar Ynys Môn a’i fygythiad i fioamrywiaeth yr ynys. O wneud dim, gallai’r ysglyfaethwr estron hwn ddifa llygod y dŵr a rhydyddion yr ynys.

Ymddiriedolaeth Natur Vincent yn y Gogledd – £49,900 ar gyfer prosiect sy’n gweithio gyda chymunedau lleol ac yn hyfforddi gwirfoddolwyr newydd i helpu’r boblogaeth o felaod i ymadfer ac i oroesi yn y tymor hir.

Mae ceisiadau ar gyfer yr ail rownd ariannu newydd gau. Ond caiff dwy rownd ariannu eu cynnal bob blwyddyn. Roedd yr ail rownd ariannu’n gwahodd prosiectau o arwyddocâd cenedlaethol sy’n costio rhwng £50,000 a £250,000 i ymgeisio.

Roedd Gweinidog yr Amgylchedd, Ynni a Materion Gwledig, Lesley Griffiths, yn uchel ei chlod o’r cynllun a dywedodd y byddai’n arwain at nifer o fuddiannau amgylcheddol ehangach: “Rwy wrth fy modd bod y Dreth Gwarediadau Tirlenwi wedi helpu 27 o brosiectau gyda rhagor na £1miliwn trwy Gynllun Cymunedol newydd y Dreth Gwarediadau Tirlenwi.

“Daw’r prosiectau hyn â manteision mawr i gymunedau, yr amgylchedd a natur a bydd eu heffaith yn para am genedlaethau.”

Dywedodd Rebecca Evans, y Gweinidog Cyllid a’r Trefnydd: “Gyda heriau Brexit ar ein gwarthaf, mae’n bwysicach nag erioed ein bod yn manteisio ar bob cyfle i ariannu prosiectau ymarferol sy’n dod â budd i’r bobl.

“Hoffwn ddymuno pob lwc i bawb sy’n gwneud cais yn y rownd nesaf.”

Dywedodd Ruth Marks, Prif Weithredwr WCVA: “Mae’r ymgeiswyr llwyddiannus yn cynrychioli amrywiaeth gyffrous o brosiectau o bob rhan o’r wlad. O weithredu i wella cyfleusterau cymunedol lleol, gwella’r amgylchedd naturiol a lleihau gwastraff, caiff y prosiectau hyn effaith ardderchog yng Nghymru.

“Gwnaeth y rownd gyntaf ennyn llawer iawn o ddiddordeb ac mae WCVA yn falch o gael gweithio gyda Llywodraeth Cymru a’n partneriaid yn y Cynghorau Gwirfoddol Sirol i roi’r cynllun hwn ar waith.”

Continue Reading

Cymraeg

Brecwastau FUW wedi codi bron £15,000 i elusen

Published

on

MAE WYTHNOS Brecwast Ffermdy blynyddol FUW wedi codi mwy nag ymwybyddiaeth o’r bwyd gwych sy’n cael ei gynhyrchu gan ffermwyr trwy gydol y flwyddyn.

Yn ystod yr wythnos (21-27 Ionawr) cynhaliwyd dros 27 o frecwastau ledled Cymru, sydd wedi codi bron £15,000 ar gyfer apêl elusen Llywydd yr FUW.

Dywedodd Glyn Roberts, Llywydd FUW: “Mae ein staff, aelodau a’r gwirfoddolwyr gwych wedi gwneud gwaith anhygoel unwaith eto eleni. Bydd yr arian sydd wedi cael ei godi yn mynd i’n hachosion elusennol – Cymdeithas Alzheimer Cymru a’r FCN – ac mae bron £35,000 yn y gronfa hon hyd yn hyn.

“Mae cymunedau ffermio yn gymunedau clos ac mae hyn yn brawf o beth y gellir ei gyflawni pan pawb yn dod at ei gilydd, ac yn rhannu’r un nod gyffredin. Drwy’r digwyddiadau hyn, rydym wedi eistedd o amgylch bwrdd y gegin i siarad, rhannu ein syniadau am #AmaethAmByth, ac wedi cryfhau cysylltiadau cyfredol, yn ogystal â sefydlu rhai newydd.

“Bydd yr arian a godwyd yn ein cymunedau gwledig yn mynd tuag at helpu eraill yn ein cymunedau – ni ddylem byth anghofio mai pobl sy’n ffurfio ein cymunedau a bod modd cyflawni pethau anhygoel”.

Continue Reading

Popular This Week