Connect with us
Advertisement
Advertisement

Cymraeg

Galw am £10 miliwn i’r Coleg Cymraeg

Published

on

Dim ond 0.3% o prentisiaethau yn Cymraeg: Toni Schiavone, Cymdeithas i'r Iaith

DYLAI Llywodraeth Cymru glustnodi deg miliwn o bunnau o’i chyllideb prentisiaethau i’r Coleg Cymraeg er mwyn sicrhau bod llawer mwy ar gael yn Gymraeg, yn ôl ymgyrchwyr iaith.

Yn ôl y ffigurau diweddaraf sydd ar gael, o 2014/15, dim ond 0.3%, neu 140 prentisiaeth, a gwblhawyd yn y Gymraeg yn unig, allan o gyfanswm o 48,345. Y llynedd, cynyddodd Llywodraeth Cymru ei buddsoddiad mewn prentisiaethau o £96m i £111m fel rhan o addewid i ddarparu dros gan mil o brentisiaethau dros gyfnod o bum mlynedd.

Ddiwedd y llynedd, cyhoeddodd yr Ysgrifennydd Addysg Kirsty Williams y byddai cyfrifoldebau’r Coleg Cymraeg Cenedlaethol yn cael eu hymestyn i gynnwys addysg bellach a phrentisiaethau. Fodd bynnag, nid oes cyhoeddiad wedi bod am arian ychwanegol i’r Coleg er mwyn iddo allu cynyddu darpariaeth Gymraeg yn y sector.

Mewn llythyr at yr Ysgrifennydd Addysg Kirsty Williams, meddai Toni Schiavone, Cadeirydd Grŵp Addysg Cymdeithas yr Iaith: “Mae’r diffyg darpariaeth prentisiaethau cyfrwng Cymraeg yn destun pryder mawr iawn i ni – mae 0.3% yn chwerthinllyd o isel. Mae’r Llywodraeth yn buddsoddi llawer o arian yn yr hyfforddiant, ac mae hynny’n gwbl gywir, ond mae’n rhaid hyfforddi ein pobl ifanc i allu weithio yn Gymraeg. Wedi’r cwbl, mae cynyddu defnydd y Gymraeg yn y gweithle yn allweddol i bolisi iaith y Llywodraeth. Yn y byd sydd ohoni, mae gormod o bobl, gan gynnwys gweision sifil, yn derbyn yn ddi-gwestiwn bod y byd gwaith bron â bod yn gyfan gwbl Saesneg.

“Ers nifer o flynyddoedd, cynhelir cyfran eithriadol o fach o brentisiaethau drwy’r Gymraeg… Gwyddom eich bod yn sylweddoli bod eich penderfyniad clodwiw i ymestyn cyfrifoldebau’r Coleg Cymraeg i’r maes hwn yn cynnig cyfle pwysig i wneud gwir wahaniaeth yn hyn o beth … er mwyn taclo’r perfformiad cwbl annerbyniol presennol, galwn arnoch i glustnodi £10 miliwn o bunnau allan o’r gyllideb prentisiaethau o dros £111.51 miliwn i fod dan reolaeth y Coleg Cymraeg yn 2019/20 (oddeutu 9%) er mwyn dechrau gweddnewid y sefyllfa. Gofynnwn i’r arian a glustnodir i’r Coleg Cymraeg ar gyfer prentisiaethau gynyddu i ganran sy’n cyfateb i ganran siaradwyr Cymraeg y boblogaeth bresennol oddeutu 20%, neu £22 miliwn y flwyddyn ar sail y gyllideb bresennol, o fewn tair blynedd, hynny ydy erbyn 2021/22.

“Ni fyddai’r polisi hwn yn costio’r Llywodraeth yr un ceiniog ychwanegol – mater o drosglwyddo arian o’r gyllideb bresennol i’r Coleg Cymraeg fyddai fe. Fodd bynnag, byddai’r penderfyniad yn galluogi gweddnewid y sefyllfa er lles y Gymraeg a’i lle yn y gweithle. Credwn y byddai nifer o fuddion yn deillio o fabwysiadu’r polisi hwn – byddai o fudd i sefydliadau a chwmnïau sydd am wella ar eu darpariaeth Gymraeg, o fudd ieithyddol, addysgol a diwylliannol I’r myfyrwyr, a chyfrannu at leihau allfudiad siaradwyr Cymraeg ifanc o Gymru a’u cymunedau.”

Parha’r llythyr: “Mewn ymateb i feirniadaeth am y sefyllfa [gyda phrentisiaethau Cymraeg], mae’ch swyddogion wedi newid y ffordd mae’r ystadegau yn cael eu cyflwyno. Bellach maen nhw’n cyhoeddi ffigwr arall, sef nifer y prentisiaethau gyda “rhywfaint o ddysgu dwyieithog”. Gallai hynny golygu cyn lleied â chyflwyno un adnodd dysgu dwyieithog i’r myfyrwyr, ac felly nid ydym yn credu ei fod yn ystadegyn o werth. Ymhellach, pryderwn fod awydd swyddogion i ganolbwyntio ar yr ystadegyn hwnnw, yn ffordd o osgoi newid polisi a thaclo hunan-fuddiannau’r darparwyr presennol.”

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Cymraeg

Gwasanaethau gofal cymdeithasol lleol yn wynebu pwysau aruthrol

Published

on

Bydd Cyngor Sir Ceredigion yn parhau i flaenoriaethu oedolion sydd mewn perygl a'r rhai sydd angen gofal a chefnogaeth hanfodol a brys fwyaf.

Mae gwasanaethau gofal cartref ledled Ceredigion yn wynebu heriau sylweddol o ganlyniad i’r pandemig.

Er bod y cyfyngiadau wedi llacio yng Nghymru, mae’r pandemig yn parhau i gyflwyno anawsterau o ran darparu gwasanaethau gofal cartref i oedolion ar gyfer y rheiny sydd eu hangen.

Mae’r sefyllfa yng Ngheredigion yn adlewyrchu problemau rhanbarthol a chenedlaethol lle mae staff gofal cymdeithasol ac iechyd wedi syrffedu dros gyfnod estynedig gan arwain at nifer yn dewis gadael y sector.

Yng Ngheredigion a ledled Cymru, mae’r galw am gymorth ymarferol a gofal personol wedi cynyddu’n gyflym tra bo gallu’r Cyngor, asiantaethau partner a darparwyr lleol o dan bwysau mawr. Yn anffodus, mae hyn yn effeithio ar barhad ac argaeledd y gwasanaethau.

Mae staff y Cyngor yn gweithio’n ddiflino ar y cyd â phartneriaid lleol, rhanbarthol a chenedlaethol i fynd i’r afael â’r anawsterau cyfredol. Bydd Cyngor Sir Ceredigion yn parhau i flaenoriaethu oedolion sydd mewn perygl a’r rheiny sydd angen gofal a chymorth hanfodol fwyaf.

Cysylltir â defnyddwyr y gwasanaeth i drafod eu pecynnau cymorth ac fe’u hanogir i ystyried opsiynau hunangymorth a chymorth teulu a chymuned lle bo hynny’n bosibl.

Mae ymateb Ceredigion i argyfwng COVID-19 wedi bod yn drawiadol gydag unigolion, teuluoedd, cymunedau a gwasanaethau lleol yn cydweithio i wneud ymdrechion estynedig a chynaliadwy i gadw pobl fregus yn ddiogel.

Gyda’n gilydd, gallwn fod yn hyderus y byddwn oll yn parhau i fynd i’r afael â’r anawsterau cyfredol ac yn ymrwymo i wneud ein gorau i gefnogi’r unigolion mwyaf bregus yn ein cymunedau. Mae hyn wedi bod yn flaenoriaeth amlwg i’r Cyngor yn ystod y pandemig a bydd yn parhau i fod felly.

Os hoffech wybodaeth neu gyngor ar eich llesiant, neu os hoffech wybod sut y gallwch helpu rhywun arall, ewch i wefan Dewis Cymru: https://www.dewis.wales/ Mae mwy o wybodaeth am gyfleoedd cyflogaeth yn y sector gofal hefyd ar gael ar wefan Gofalwn Cymru: https://gofalwn.cymru/

Os ydych yn poeni am eich diogelwch neu eich llesiant, gallwch ffonio’r Cyngor ar 01545 574000.

Continue Reading

Cymraeg

Peidiwch â cholli eich llais – annog trigolion Ceredigion i wirio bod eu manylion cofrestru i bleidleisio yn gyfredol

Published

on

Gydag etholiadau llywodraeth leol yn cael eu cynnal yng Ngheredigion ar 5 Mai 2022, mae hwn yn gyfle pwysig i drigolion

Mae trigolion Ceredigion yn cael eu rhybuddio i beidio â cholli eu llais ar benderfyniadau sy’n effeithio arnyn nhw drwy sicrhau bod eu manylion cofrestru etholiadol yn gyfredol.

Gan y bydd etholiadau llywodraeth leol yn cael eu cynnal yng Ngheredigion ar 5 Mai 2021, mae hwn yn gyfle pwysig i drigolion sicrhau eu bod yn gallu cymryd rhan. Mae hefyd yn bwysig bod ar y gofrestr etholiadol ar gyfer eich statws credyd.

Mae’r canfasiad blynyddol yn sicrhau y gall Ceredigion sicrhau bod y gofrestr etholiadol yn gyfredol, gan nodi unrhyw breswylwyr nad ydynt wedi’u cofrestru i bleidleisio fel y gellir eu hannog i wneud hynny. Gan fod pobl ifanc 16-17 oed a phobl o bob cenedl bellach yn gallu pleidleisio mewn etholiadau lleol yng Nghymru, bydd hwn yn gyfle pwysig i sicrhau y gall y pleidleiswyr newydd hyn gael eu cynnwys ar y gofrestr etholiadol cyn etholiadau llywodraeth leol y flwyddyn nesaf. 

Mae angen i drigolion gadw llygad am lythyr gan Wasanaethau Etholiadol Ceredigion fel y gallwn sicrhau bod gennym y manylion cywir ar y gofrestr etholiadol ar gyfer pob cyfeiriad yng Ngheredigion. Sicrhewch eich bod yn gwirio’r manylion ar y llythyr. Os nad yw eich manylion wedi newid, nid oes angen i chi wneud unrhyw beth.

Os nad ydych chi wedi cofrestru ar hyn o bryd, ni fydd eich enw yn ymddangos ar y llythyr y byddwn yn ei anfon at eich cyfeiriad. Os ydych chi eisiau cofrestru, y ffordd hawsaf o wneud hyn yw ar-lein ar www.gov.uk/register-to-vote neu gallwch gysylltu â’r gwasanaethau etholiadol drwy e-bostio electoralservices@ceredigion.gov.uk neu ffonio 01545 572032.

Yn arbennig, anogir pobl sydd wedi symud yn ddiweddar i ddarparu eu manylion cywir i Wasanaethau Etholiadol Ceredigion. Mae ymchwil gan y Comisiwn Etholiadol a gyhoeddwyd yn 2019 yn nodi bod y rheini sydd wedi symud tŷ yn ddiweddar yn llawer llai tebygol o fod wedi cofrestru na’r rheini sydd wedi byw yn yr un cyfeiriad ers amser hir.

Eifion Evans yw Swyddog Canlyniadau Ceredigion. Dywedodd: “Does dim ots ble cawsoch chi eich geni. Os ydych yn 16 oed neu’n hŷn gallwch bleidleisio mewn etholiadau yng Nghymru, ond dim ond os byddwch yn cofrestru i bleidleisio yn gyntaf. Os nad ydych eisoes wedi cofrestru yng Ngheredigion, sicrhewch eich bod yn darparu’r wybodaeth angenrheidiol i ni pan fydd ei hangen ac yn cofrestru i bleidleisio ar-lein ar www.gov.uk/register-to-vote.”

Mae gwybodaeth ynglŷn â chofrestru i bleidleisio ar gael ar wefan y Comisiwn Etholiadol.

Gall trigolion sydd ag unrhyw gwestiynau gysylltu â thîm Gwasanaethau Etholiadol Ceredigion drwy electoralservices@ceredigion.gov.uk neu 01545 572032.

Continue Reading

Cymraeg

Y Cyngor yn annog trigolion i gael yr help sydd ei angen arnynt

Published

on

Mae'r Cyngor yn annog preswylwyr i gael yr help sydd ei angen arnynt

Nawr bod y wlad ar Lefel Rhybudd 0 a bod cyfyngiadau Covid wedi llacio’n sylweddol ers yr haf diwethaf, dim ond nawr y mae nifer o drigolion Ceredigion yn profi effaith ariannol y pandemig yn llawn.

Mae pryderon ynglŷn â chael gwared ar y taliad ychwanegol o £20 yr wythnos mewn Credyd Cynhwysol ac ailddechrau’r llawr isafswm incwm ar gyfer pobl hunangyflogedig sydd ar Gredyd Cynhwysol, ac mae’r ddau beth hynny i fod i ddigwydd ym mis Medi. Mae cymorth ffyrlo wedi dechrau lleihau’n raddol ac mae gan gyflogwyr benderfyniadau anodd i’w gwneud ynglŷn â’u lefelau staffio.

Mae cost bwyd a thanwydd wedi codi’n sydyn a disgwylir i’r Cyfnod Gwarchodaeth Rhag Troi Allan o 6 mis gael ei adolygu ym mis Medi, a allai leihau diogelwch tenantiaid i’r lefelau yr oeddent cyn y pandemig. Bydd unrhyw un sydd angen symud ymlaen hefyd yn teimlo effaith y cynnydd diweddar yn y galw am dai wrth i ddewis, argaeledd a fforddiadwyedd leihau. Mae llawer o bobl yn gweld eu biliau trydan a nwy yn codi, ac o fis Hydref bydd cynnydd yn lefel y cap ar brisiau ynni, sy’n effeithio ar hyd yn oed mwy o aelwydydd. Gall siarad â thîm ynni Cyngor ar Bopeth helpu i sicrhau bod eich biliau’n aros mor isel â phosibl a’ch bod yn hawlio unrhyw gymorth ychwanegol y mae gennych hawl iddo.

Y Cynghorydd Ellen ap Gwynn yw cadeirydd Is-grŵp Mynd i’r Afael â Chaledi Bwrdd Gwasanaethau Cyhoeddus Ceredigion. Dywedodd: “Mae llawer o gefnogaeth a chymorth ar gael, ac mae’n bwysig bod pobl yn ystyried hyn fel eu hawl absoliwt. Rydym wedi dwyn ynghyd swyddogion o’n gwasanaeth Refeniw a Budd-daliadau, gwasanaeth Opsiynau Tai, gwasanaeth y Wasg a Chyfathrebu a Phrif Swyddogion Gweithredol CAVO a Chyngor ar Bopeth Ceredigion i sicrhau ein bod yn gweithio gyda’n gilydd i sicrhau bod y rheini sy’n ei chael hi’n anodd yn gallu cael gafael ar y budd-daliadau a’r cyngor y mae ganddynt hawl i’w cael. Mae llawer o wybodaeth am y cymorth sydd ar gael ar y dudalen ynglŷn â budd-daliadau ar wefan Cyngor Ceredigion, felly cymerwch olwg. Mae Cyngor ar Bopeth yn gweithio gyda darparwyr gwasanaethau eraill i gyrraedd pobl a gall tenantiaid tai cymdeithasol gysylltu â’u swyddog cefnogi tenantiaeth am gymorth gydag arian a materion eraill.”

Serretta Bebb yw Prif Swyddog Gweithredol Swyddfa Cyngor ar Bopeth Ceredigion. Dywedodd: “Mae pobl yn tueddu i ddod at Gyngor ar Bopeth pan fyddant mewn argyfwng. Yn ddelfrydol, hoffem i bobl gysylltu pan fydd pethau’n dechrau mynd yn galed arnynt, oherwydd po gynharaf y bydd pobl yn gofyn am gymorth, po fwyaf o opsiynau sydd ar gael i atal pethau rhag gwaethygu. Mae ein cynghorwyr yn brofiadol iawn a gallant helpu gyda hawliadau budd-daliadau, dyledion, materion tai, iechyd a diogelwch yn y gwaith, tai a llawer mwy. Mae’r holl faterion hyn yn hynod o straenus ac yn effeithio ar iechyd a lles pobl. Mae Cyngor ar Bopeth Ceredigion wedi parhau i helpu miloedd o gleientiaid drwy gydol y pandemig dros y ffôn, drwy e-bost, ac wyneb yn wyneb drwy fideo, felly cysylltwch â ni. Gallwn hefyd eich cyfeirio at ffynonellau eraill o gymorth a chefnogaeth, er enghraifft, gall tenantiaid tai cymdeithasol hefyd gysylltu â’u Landlordiaid am gymorth gydag arian a materion eraill.”

Mae’r Cyngor yn annog trigolion sy’n wynebau’r heriau hyn i beidio â dioddef yn dawel a chael yr help sydd ei angen arnynt. Mae llawer o wybodaeth ar gael i drigolion ar y dudalen ynglŷn â budd-daliadau ar wefan y Cyngor.

https://www.ceredigion.gov.uk/preswyliwr/budd-daliadau/

Gellir cysylltu â Swyddfa Cyngor ar Bopeth Ceredigion drwy ffonio 01239 621974 neu anfon e-bost at enquiries@cabceredigion.org.uk.

Continue Reading

Popular This Week