Connect with us
Advertisement
Advertisement

Cymraeg

Eisiau dianc rhag hynt a helynt gwleidyddiaeth?

Published

on

MAE HI’N anodd cadw trac ar yr holl newidiadau gwleidyddol sy’n digwydd o’n cwmpas. Does dim bwletin yn mynd heibio heb newyddion yn torri o Fae Caerdydd, San Steffan… neu hyd yn oed Washington, DC.

Ond ydi’r holl drafod gwleidyddol yn mynd yn drech?

Yr wythnos hon ar Adre, bydd Nia Parry yn cael cwmni un o wynebau amlycaf gwleidyddiaeth yng Nghymru a thu hwnt. Ond peidiwch â phoeni, cyfle i ddianc rhag hynt a helynt gwleidyddiaeth yw pennod yr wythnos hon, gan weld ochr wahanol i un o wleidyddion arloesol Cymru.

Nid yn unig un, ond bydd dau wyneb cyfarwydd yn croesawu Nia i’w cartref nos Fercher 30 Ionawr am 8.25 ar S4C. Power couple mwyaf eiconig ein dydd – na, nid Posh a Becks, a chwaith nid Jay Z a Beyoncé – ond Dafydd Wigley ac Elinor Bennett. Gyda’r ddau wedi ennill eu plwyf mewn meysydd sydd bellteroedd byd o’i gilydd, mae Nia am gael gwledd gerddorol a gwleidyddol yr wythnos hon ar aelwyd y cwpl yn Y Bontnewydd ger Caernarfon.

Yn gerddor heb ei hail, ac wedi rhyddhau pymtheg albwm ledled y byd, mae Elinor Bennett yn delynores amlwg sydd wedi meithrin sawl talent dros y blynyddoedd. A hithau wedi dathlu 50 mlynedd o briodas gyda’i gŵr Dafydd Wigley nôl yn 2017, tybed beth yw’r gyfrinach?

“Rhan amser! Mae Dafydd yn Llundain hanner yr amser,” chwardda Elinor, sy’n aml yn treulio ei hamser yng Nghaerdydd yn gwarchod ei hwyrion. “Bod yn nain ydi’r peth mwya’ pleserus yn y byd.”

A hithau yn ugain mlynedd eleni ers sefydlu Cynulliad Cenedlaethol Cymru, chwaraeodd Dafydd Wigley rôl holl bwysig yn yr ymgyrch i gael Cynulliad i Gymru. Yn ogystal, mae Dafydd yn eicon am ei gyfraniad calonogol tuag at hawliau pobl anabl, yn enwedig ei gyfraniad tuag at basio Deddf Personau Anabl 1981. Bydd Nia yn cyffwrdd â’r mater sy’n agos iawn at galonnau’r cwpl yn y rhaglen, gan iddynt golli dau o feibion oedd yn dioddef o anableddau difrifol.

“Tydi rhywun ddim yn llwyr ddod drwy golli plentyn – dydi o ddim yn dy adael di,” meddai Dafydd. “Nes i ddysgu llawer iawn am fyd anabledd o ganlyniad, a ges i gyfle yn y Senedd i weithredu ar hynny, a chael deddf 1981 trwodd yn seiliedig ar y profiad.”

“Wrth edrych nôl, mae rhywun yn sylweddoli erbyn rŵan fod pethau wedi agor llawer iawn mwy i bobl efo anableddau,” ychwanegodd Elinor, “roedd ‘na ryw fath o dabŵ nôl yn y saithdegau. Oedda’ ni isho bod yn agored, ac odd y ffaith fod Dafydd yn Aelod Seneddol yn golygu ei bod hi’n haws i ni fod yn agored.”

Ag yntau’n treulio llawer iawn o’i amser yn Llundain o hyd gyda’i sedd yn Nhŷ’r Arglwyddi, mae Dafydd Wigley wrth ei fodd yn cael dychwelyd o brysurdeb San Steffan i Ogledd Cymru. Gyda cherddoriaeth yn cael ei gweld fel ffordd arbennig o ymlacio, tybed a ydi taro tant ar un o nifer o delynau Elinor yn ddiddordeb ganddo?

“Yn anffodus, dwi’n gwbl angherddorol – dwi’n gadael yr ochr yna yn llwyr i Elinor. Ond dwi’n hoff iawn o wrando,” meddai Dafydd.

Yn hytrach, yn nes at natur mae ei hafan, yn yr ardd lysiau godidog sydd i’w gweld ar y rhaglen.

“Does ‘na’m dwywaith fod garddio’n therapi. Mae o’n le da i hel meddyliau,” meddai Dafydd.

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Cymraeg

Gwasanaethau gofal cymdeithasol lleol yn wynebu pwysau aruthrol

Published

on

Bydd Cyngor Sir Ceredigion yn parhau i flaenoriaethu oedolion sydd mewn perygl a'r rhai sydd angen gofal a chefnogaeth hanfodol a brys fwyaf.

Mae gwasanaethau gofal cartref ledled Ceredigion yn wynebu heriau sylweddol o ganlyniad i’r pandemig.

Er bod y cyfyngiadau wedi llacio yng Nghymru, mae’r pandemig yn parhau i gyflwyno anawsterau o ran darparu gwasanaethau gofal cartref i oedolion ar gyfer y rheiny sydd eu hangen.

Mae’r sefyllfa yng Ngheredigion yn adlewyrchu problemau rhanbarthol a chenedlaethol lle mae staff gofal cymdeithasol ac iechyd wedi syrffedu dros gyfnod estynedig gan arwain at nifer yn dewis gadael y sector.

Yng Ngheredigion a ledled Cymru, mae’r galw am gymorth ymarferol a gofal personol wedi cynyddu’n gyflym tra bo gallu’r Cyngor, asiantaethau partner a darparwyr lleol o dan bwysau mawr. Yn anffodus, mae hyn yn effeithio ar barhad ac argaeledd y gwasanaethau.

Mae staff y Cyngor yn gweithio’n ddiflino ar y cyd â phartneriaid lleol, rhanbarthol a chenedlaethol i fynd i’r afael â’r anawsterau cyfredol. Bydd Cyngor Sir Ceredigion yn parhau i flaenoriaethu oedolion sydd mewn perygl a’r rheiny sydd angen gofal a chymorth hanfodol fwyaf.

Cysylltir â defnyddwyr y gwasanaeth i drafod eu pecynnau cymorth ac fe’u hanogir i ystyried opsiynau hunangymorth a chymorth teulu a chymuned lle bo hynny’n bosibl.

Mae ymateb Ceredigion i argyfwng COVID-19 wedi bod yn drawiadol gydag unigolion, teuluoedd, cymunedau a gwasanaethau lleol yn cydweithio i wneud ymdrechion estynedig a chynaliadwy i gadw pobl fregus yn ddiogel.

Gyda’n gilydd, gallwn fod yn hyderus y byddwn oll yn parhau i fynd i’r afael â’r anawsterau cyfredol ac yn ymrwymo i wneud ein gorau i gefnogi’r unigolion mwyaf bregus yn ein cymunedau. Mae hyn wedi bod yn flaenoriaeth amlwg i’r Cyngor yn ystod y pandemig a bydd yn parhau i fod felly.

Os hoffech wybodaeth neu gyngor ar eich llesiant, neu os hoffech wybod sut y gallwch helpu rhywun arall, ewch i wefan Dewis Cymru: https://www.dewis.wales/ Mae mwy o wybodaeth am gyfleoedd cyflogaeth yn y sector gofal hefyd ar gael ar wefan Gofalwn Cymru: https://gofalwn.cymru/

Os ydych yn poeni am eich diogelwch neu eich llesiant, gallwch ffonio’r Cyngor ar 01545 574000.

Continue Reading

Cymraeg

Peidiwch â cholli eich llais – annog trigolion Ceredigion i wirio bod eu manylion cofrestru i bleidleisio yn gyfredol

Published

on

Gydag etholiadau llywodraeth leol yn cael eu cynnal yng Ngheredigion ar 5 Mai 2022, mae hwn yn gyfle pwysig i drigolion

Mae trigolion Ceredigion yn cael eu rhybuddio i beidio â cholli eu llais ar benderfyniadau sy’n effeithio arnyn nhw drwy sicrhau bod eu manylion cofrestru etholiadol yn gyfredol.

Gan y bydd etholiadau llywodraeth leol yn cael eu cynnal yng Ngheredigion ar 5 Mai 2021, mae hwn yn gyfle pwysig i drigolion sicrhau eu bod yn gallu cymryd rhan. Mae hefyd yn bwysig bod ar y gofrestr etholiadol ar gyfer eich statws credyd.

Mae’r canfasiad blynyddol yn sicrhau y gall Ceredigion sicrhau bod y gofrestr etholiadol yn gyfredol, gan nodi unrhyw breswylwyr nad ydynt wedi’u cofrestru i bleidleisio fel y gellir eu hannog i wneud hynny. Gan fod pobl ifanc 16-17 oed a phobl o bob cenedl bellach yn gallu pleidleisio mewn etholiadau lleol yng Nghymru, bydd hwn yn gyfle pwysig i sicrhau y gall y pleidleiswyr newydd hyn gael eu cynnwys ar y gofrestr etholiadol cyn etholiadau llywodraeth leol y flwyddyn nesaf. 

Mae angen i drigolion gadw llygad am lythyr gan Wasanaethau Etholiadol Ceredigion fel y gallwn sicrhau bod gennym y manylion cywir ar y gofrestr etholiadol ar gyfer pob cyfeiriad yng Ngheredigion. Sicrhewch eich bod yn gwirio’r manylion ar y llythyr. Os nad yw eich manylion wedi newid, nid oes angen i chi wneud unrhyw beth.

Os nad ydych chi wedi cofrestru ar hyn o bryd, ni fydd eich enw yn ymddangos ar y llythyr y byddwn yn ei anfon at eich cyfeiriad. Os ydych chi eisiau cofrestru, y ffordd hawsaf o wneud hyn yw ar-lein ar www.gov.uk/register-to-vote neu gallwch gysylltu â’r gwasanaethau etholiadol drwy e-bostio electoralservices@ceredigion.gov.uk neu ffonio 01545 572032.

Yn arbennig, anogir pobl sydd wedi symud yn ddiweddar i ddarparu eu manylion cywir i Wasanaethau Etholiadol Ceredigion. Mae ymchwil gan y Comisiwn Etholiadol a gyhoeddwyd yn 2019 yn nodi bod y rheini sydd wedi symud tŷ yn ddiweddar yn llawer llai tebygol o fod wedi cofrestru na’r rheini sydd wedi byw yn yr un cyfeiriad ers amser hir.

Eifion Evans yw Swyddog Canlyniadau Ceredigion. Dywedodd: “Does dim ots ble cawsoch chi eich geni. Os ydych yn 16 oed neu’n hŷn gallwch bleidleisio mewn etholiadau yng Nghymru, ond dim ond os byddwch yn cofrestru i bleidleisio yn gyntaf. Os nad ydych eisoes wedi cofrestru yng Ngheredigion, sicrhewch eich bod yn darparu’r wybodaeth angenrheidiol i ni pan fydd ei hangen ac yn cofrestru i bleidleisio ar-lein ar www.gov.uk/register-to-vote.”

Mae gwybodaeth ynglŷn â chofrestru i bleidleisio ar gael ar wefan y Comisiwn Etholiadol.

Gall trigolion sydd ag unrhyw gwestiynau gysylltu â thîm Gwasanaethau Etholiadol Ceredigion drwy electoralservices@ceredigion.gov.uk neu 01545 572032.

Continue Reading

Cymraeg

Y Cyngor yn annog trigolion i gael yr help sydd ei angen arnynt

Published

on

Mae'r Cyngor yn annog preswylwyr i gael yr help sydd ei angen arnynt

Nawr bod y wlad ar Lefel Rhybudd 0 a bod cyfyngiadau Covid wedi llacio’n sylweddol ers yr haf diwethaf, dim ond nawr y mae nifer o drigolion Ceredigion yn profi effaith ariannol y pandemig yn llawn.

Mae pryderon ynglŷn â chael gwared ar y taliad ychwanegol o £20 yr wythnos mewn Credyd Cynhwysol ac ailddechrau’r llawr isafswm incwm ar gyfer pobl hunangyflogedig sydd ar Gredyd Cynhwysol, ac mae’r ddau beth hynny i fod i ddigwydd ym mis Medi. Mae cymorth ffyrlo wedi dechrau lleihau’n raddol ac mae gan gyflogwyr benderfyniadau anodd i’w gwneud ynglŷn â’u lefelau staffio.

Mae cost bwyd a thanwydd wedi codi’n sydyn a disgwylir i’r Cyfnod Gwarchodaeth Rhag Troi Allan o 6 mis gael ei adolygu ym mis Medi, a allai leihau diogelwch tenantiaid i’r lefelau yr oeddent cyn y pandemig. Bydd unrhyw un sydd angen symud ymlaen hefyd yn teimlo effaith y cynnydd diweddar yn y galw am dai wrth i ddewis, argaeledd a fforddiadwyedd leihau. Mae llawer o bobl yn gweld eu biliau trydan a nwy yn codi, ac o fis Hydref bydd cynnydd yn lefel y cap ar brisiau ynni, sy’n effeithio ar hyd yn oed mwy o aelwydydd. Gall siarad â thîm ynni Cyngor ar Bopeth helpu i sicrhau bod eich biliau’n aros mor isel â phosibl a’ch bod yn hawlio unrhyw gymorth ychwanegol y mae gennych hawl iddo.

Y Cynghorydd Ellen ap Gwynn yw cadeirydd Is-grŵp Mynd i’r Afael â Chaledi Bwrdd Gwasanaethau Cyhoeddus Ceredigion. Dywedodd: “Mae llawer o gefnogaeth a chymorth ar gael, ac mae’n bwysig bod pobl yn ystyried hyn fel eu hawl absoliwt. Rydym wedi dwyn ynghyd swyddogion o’n gwasanaeth Refeniw a Budd-daliadau, gwasanaeth Opsiynau Tai, gwasanaeth y Wasg a Chyfathrebu a Phrif Swyddogion Gweithredol CAVO a Chyngor ar Bopeth Ceredigion i sicrhau ein bod yn gweithio gyda’n gilydd i sicrhau bod y rheini sy’n ei chael hi’n anodd yn gallu cael gafael ar y budd-daliadau a’r cyngor y mae ganddynt hawl i’w cael. Mae llawer o wybodaeth am y cymorth sydd ar gael ar y dudalen ynglŷn â budd-daliadau ar wefan Cyngor Ceredigion, felly cymerwch olwg. Mae Cyngor ar Bopeth yn gweithio gyda darparwyr gwasanaethau eraill i gyrraedd pobl a gall tenantiaid tai cymdeithasol gysylltu â’u swyddog cefnogi tenantiaeth am gymorth gydag arian a materion eraill.”

Serretta Bebb yw Prif Swyddog Gweithredol Swyddfa Cyngor ar Bopeth Ceredigion. Dywedodd: “Mae pobl yn tueddu i ddod at Gyngor ar Bopeth pan fyddant mewn argyfwng. Yn ddelfrydol, hoffem i bobl gysylltu pan fydd pethau’n dechrau mynd yn galed arnynt, oherwydd po gynharaf y bydd pobl yn gofyn am gymorth, po fwyaf o opsiynau sydd ar gael i atal pethau rhag gwaethygu. Mae ein cynghorwyr yn brofiadol iawn a gallant helpu gyda hawliadau budd-daliadau, dyledion, materion tai, iechyd a diogelwch yn y gwaith, tai a llawer mwy. Mae’r holl faterion hyn yn hynod o straenus ac yn effeithio ar iechyd a lles pobl. Mae Cyngor ar Bopeth Ceredigion wedi parhau i helpu miloedd o gleientiaid drwy gydol y pandemig dros y ffôn, drwy e-bost, ac wyneb yn wyneb drwy fideo, felly cysylltwch â ni. Gallwn hefyd eich cyfeirio at ffynonellau eraill o gymorth a chefnogaeth, er enghraifft, gall tenantiaid tai cymdeithasol hefyd gysylltu â’u Landlordiaid am gymorth gydag arian a materion eraill.”

Mae’r Cyngor yn annog trigolion sy’n wynebau’r heriau hyn i beidio â dioddef yn dawel a chael yr help sydd ei angen arnynt. Mae llawer o wybodaeth ar gael i drigolion ar y dudalen ynglŷn â budd-daliadau ar wefan y Cyngor.

https://www.ceredigion.gov.uk/preswyliwr/budd-daliadau/

Gellir cysylltu â Swyddfa Cyngor ar Bopeth Ceredigion drwy ffonio 01239 621974 neu anfon e-bost at enquiries@cabceredigion.org.uk.

Continue Reading

Popular This Week