Connect with us
Advertisement
Advertisement

Uncategorized

Ffermwr anfoddog yw enillydd hynaf y Fedal Aur am Gelfyddyd Gain

Published

on

Mae Glyn Baines wedi treulio oes yn mireinio ei sgiliau yn gyson.

Mae Glyn Baines wedi treulio oes yn mireinio ei sgiliau yn gyson.

MAE CYN-FFERMWR, a adawodd y busnes teuluol pan oedd yn ei dridegau i ddilyn ei freuddwyd o fod yn artist, wedi ennill y Fedal Aur yn 84 mlwydd oed. Ef yw’r person hynaf erioed i dderbyn y gydnabyddiaeth hon.

Bydd Glyn Baines, 84 mlwydd oed, o’r Bala yn derbyn y wobr gan drefnwyr yr arddangosfa celfyddyd weledol eleni yn yr Eisteddfod Genedlaethol am ei gyfres o collages lled-haniaethol. Bydd hefyd yn derbyn siec am £5,000 ar ôl curo cystadleuaeth gan amrywiaeth o geisiadau cryf.

Mae’r Fedal Aur am Gelfyddyd Gain yn un o ddim ond ychydig o wobrau cenedlaethol a roddir i artistiaid a gwneuthurwyr Cymreig, a’i nod yw ceisio anrhydeddu rhagoriaeth, gweledigaeth a dyfeisgarwch ymysg artistiaid gweledol yng Nghymru.

“Mae rhai artistiaid yn cyrraedd eu hanterth yn rhy gynnar, rhai eraill yn profi llanw a thrai, gan ddod yn ôl i’r amlwg gyda chasgliadau newydd wrth iddynt aeddfedu. Mae Glyn Baines wedi treulio oes yn mireinio ei sgiliau yn gyson, ac yn 84 mlwydd oed mae’n cynhyrchu ei waith cryfaf hyd yn hyn,” meddai Angharad Pearce-Jones, un o aseswyr y wobr.

“Mae’r gweithiau diweddaraf hyn yn ymgorffori blynyddoedd o hyfforddi’r llygad i sylwi, dethol a symleiddio – o gynfasau ag olew trwm i collages lled-haniaethol, o ambell fotiff y gellir ei adnabod i haniaeth llwyr. Gyda banc y cof gweledol sydd gan Åμr yn ei wythdegau, mae Glyn Baines yn gallu taro i mewn ac allan ac nid yw’n teimlo’r angen i atgynhyrchu’r byd fel y mae pawb arall yn ei weld.”

Wrth sôn am ei gasgliad, dywedodd Mr Baines: “Rwy’n hoffi disgrifio fy ngwaith fel dathliad o liw a bywyd. Pan rwy’n edrych allan o’r ffenestr gartref mae pob bore yn wahanol – mae nodwydd gwyrdd tywyll ein ffynidwydden yn cyferbynnu â’r awyr ocr cynnes weithiau ond yn edrych yn hollol wahanol yn erbyn yr awyr las llachar bryd arall, ac mae’r newidiadau yma’n rhan o’r hyn sydd wedi ysbrydoli’r casgliad hwn.

“Mae yna saith darn i gyd, ac mae pob un yn golygu llawer i mi. Dydw i ddim yn un am wobrau fel arfer ond mae adborth aseswyr yr Eisteddfod Genedlaethol wedi cyffwrdd fy nghalon, ac rwy’n edrych ymlaen i’w gweld yn cael eu harddangos ym Meifod, sef lle mor brydferth ar gyfer yr Åμyl.”

Cafodd Mr Baines ei eni yng Ngharrog ger Corwen, a gadawodd yr Ysgol Ramadeg i Fechgyn yn y Bala yn bymtheg mlwydd oed yn 1948 a mynd i weithio ar fferm y teulu. Yn fuan wedyn symudodd y teulu i fferm fwy o faint yn Sarn ger Botwnnog yn LlÅ·n ond celf oedd ei wir gariad a dechreuodd fynychu dosbarthiadau nos gydag athro celf brwdfrydig o’r enw DC Roberts.

Roedd Roberts wedi ennill y Fedal Aur am Gelfyddyd Gain yn yr Eisteddfod Genedlaethol pan gynhaliwyd hi ym Mhwllheli yn 1955, ac ysbrydolodd ef Mr Baines i fynd i ysgol gelf. Gan rentu ystafelloedd mewn ffermdy lleol a gweithio fel labrwr i gefnogi ei wraig a’i ddau fab ifanc, cwblhaodd Mr Baines gwrs tair blynedd yn Wrecsam. Treuliodd flwyddyn arall yn hyfforddi i fod yn athro yn Ysgol Gelf a Dylunio Caerdydd, cyn symud yn ôl i’r Bala i fod yn athro celf. Aeth yn ei flaen i dreulio 23 mlynedd yn athro celf yn Ysgol y Berwyn, Bala hyd nes yr ymddeolodd yn 1989.

Roedd ei ddisgyblion yn Ysgol y Berwyn yn cynnwys Iwan Bala, a aeth yn ei flaen i ddod yn adnabyddus fel artist, awdur ac uwch ddarlithydd ym Mhrifysgol Cymru y Drindod Dewi Sant. Bu Bala yn artist preswyl yn yr Oriel Genedlaethol yn Zimbabwe ac yn guradur yn Galeri Caernarfon. Cafodd Bala yntau’r Wobr Aur am Gelfyddyd Gain yn yr Eisteddfod Genedlaethol yn 1997.

Parhaodd Mr Baines i ddilyn ei gariadatbaentiohaniaetholganymuno â Gweled – Cymdeithas Gymraeg y Celfyddydau Gweledol, a thua diwedd ei yrfa fel athro, agorodd ei stiwdio ei hun yn y Bala. Ar ôl iddo ymddeol, parhaodd i arddangos ei waith mewn sioeau ledled gogledd Cymru a Chaer. Y tro diwethaf iddo arddangosfa yn yr Eisteddfod Genedlaethol oedd yn 1995 pan gynhaliwyd yr Åμyl yn Abergele.

Dywedodd Robyn Tomos, Swyddog Celfyddydau Gweledol Eisteddfod Genedlaethol Cymru: “Roedd detholwyr y wobr yn unfryd eu barn y dylid rhoi’r Fedal Aur am Gelfyddyd Gain i Glyn Baines am gasgliad sydd, er ei fod yn haniaethol ei natur, wedi tynnu’n gryf oddi ar brofiad yr artist yn ei amgylchfyd.

“Mae ei waith yn ychwanegiad i’w groesawu i’r arddangosfa celfyddydau gweledol eleni, sy’n cynnwys darnau gan 22 o artistiaid a ddisgrifiwyd yn ‘brydferth, gonest a chyfareddol’ gan y curaduriaid. Mae’r arddangosfa’n ceisio apelio at groestoriad o bobl sy’n caru celf, ac eleni mae’n cynnwys ffilm fywgraffiadol fer am yr artistiaid a ddetholwyd yn ogystal â deunydd deongliadol am eu gwaith. Edrychwn ymlaen i arddangos rhai o’r doniau artistig gorau un yng Nghymru i ymwelwyr dros yr wyth niwrnod.”

Continue Reading
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Uncategorized

Aberystwyth man sent to prison

Published

on

A 50-YEAR-OLD man from Ceredigion appeared at Haverfordwest Magistrates’ Court on Monday (Sept 16) to face a charge of being intoxicated in a public place, whilst he was prohibited from doing so.

Malcolm Roy Edwards of Queens Road, Aberystwyth, pleaded guilty to being drunk in public in Llanrystud when he was prohibited from doing so after being made subject to a criminal behaviour order by Aberystwyth magistrates on October 12, 2017.

He also admitted breaching that order by committing this offence on September 11 this year.

Magistrates sent Edwards to prison for 18 weeks, as they felt the offence was serious having been aggravated by the offence being committed whilst on a community order.

He must also pay £122 victim surcharge, and the community order was revoked.

Continue Reading

Uncategorized

Ceredigion Day Centre meet the Dream Team

Published

on

On Monday 9 September, the Dream Team visited staff and service users at, Canolfan Meugan Community Support Base for adults with learning disabilities and older people, to showcase the ‘My charter’. The Learning Disabilities ‘My Charter’ West Wales was written by people who have learning disabilities in West Wales.

The Dream Team is made up of the people who wrote the Charter. The Charter says that people who have learning disabilities want to have more chances in life, more choice and to be listened to. It also says that people who have learning disabilities want to be treated as adults, to be given dignity and respect and that their information is kept private.

Organisations, businesses and individuals are encouraged to show their support by signing up to the My Charter.

Go to www.ldcharter.com for more information on ‘My Charter’.

Continue Reading

Uncategorized

AM and MP help ease complicated bus pass application process

Published

on

Elin Jones AM and Ben Lake MP have offered to help constituents who need to renew their Bus Passes, after raising concerns about the change in the renewal process.

As the current Concessionary Travel Passes run out at the end of the year, Transport For Wales have asked pass holders to reapply online, however Elin Jones and Ben Lake have raised concerns that the process is over complicated and that applying online rather than via a paper form will exclude many.

Initially, if applicants wanted a paper form, TfW said that applicants had to call a helpline and were warned the process would take a long time. So, as thousands went onto the website, it crashed under the weight of demand.

However, with the website expected to be back up and running soon, Elin Jones and Ben Lake have offered to help constituents reapply.

Elin Jones said:

“Bus pass users have been told that their current passes will be accepted for travel until 31 December 2019, however after that they will need to have the new pass.

“The application process has been muddled by urging people to reapply online. We know that many over 60s and disabled people may not have internet access or may be unfamiliar with its use.

“To simplify the process, I am offering the support of my office to try and help constituents with the process of reapplying for their bus pass, and Ben Lake MP is doing the same.

“If constituents would like to collect a paper form, or if they require assistance applying on paper or online, then they are welcome to contact us and we would be glad to assist, either by arranging a visit to either of our offices, or by sending forms to you.”

Ben Lake added:

“We know how vital access to buses are to many older and vulnerable people in Ceredigion, and I hope that we will be able to help as many people as possible to keep this access.”

Continue Reading

Popular This Week